यो लेख NIPPON VISA & LIFE सम्पादक टोलीले देश र स्थानीय सरकार जस्ता सार्वजनिक निकायहरूको जानकारीको आधारमा तयार पारेको हो। नियम र शुल्क तपाईं बस्ने नगरपालिका अनुसार फरक हुन सक्छन्।
जापानमा घरको फोहोर (नचाहिने भएका फर्निचर, बिजुली उपकरण आदि) तपाईं बस्ने नगरपालिका (शहर, वडा, नगर, गाउँ) को नियम अनुसार फाल्नु आधारभूत नियम हो। नगरपालिका बाहेक अरूलाई संकलन गराउँदा, नगरपालिकाको “सामान्य फोहोर प्रशोधन व्यवसाय (一般廃棄物処理業)” को अनुमति भएको कम्पनी, वा नगरपालिकाबाट जिम्मा (ठेक्का) पाएको कम्पनीलाई दिनुहोस्। “निःशुल्क” वा “धेरै सस्तो” भनी विज्ञापन गर्ने कम्पनीलाई दिँदा, पछि धेरै महँगो शुल्क माग्ने समस्या हुन्छ।
फोहोर छुट्याउने समग्र तरिका जापानमा फोहोर छुट्याउने र फाल्ने तरिका | जलाउने फोहोर, पुनः प्रयोग हुने फोहोर र ठूलो फोहोरका आधारभूत नियम मा समेटिएको छ।
जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्रमा आएका अनावश्यक सामान संकलन कम्पनीसम्बन्धी समस्याका परामर्श
घर सर्दा वा कोठा सफा गर्दा अनावश्यक सामान संकलन कम्पनीलाई काम दिने मानिसहरू छन्। जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्र (NCAC) (国民生活センター, उपभोक्ता परामर्शका लागि सरकारी निकाय) को 2022 नोभेम्बरको घोषणा अनुसार, अनावश्यक सामान संकलन सेवासम्बन्धी परामर्श बढिरहेका छन्, र आर्थिक वर्ष 2021 मा 2,000 भन्दा बढी पुगे।
परामर्शका उदाहरणमा यस्ता कुरा छन्।
- सस्तो “निश्चित मूल्यको प्याकेज” मा आवेदन दिएको थियो, तर काम सकिएपछि धेरै महँगो शुल्क मागियो
- “ट्रकमा जति अटाउँछ त्यति हाल्नुहोस्” भन्ने विज्ञापन हेरेर काम दिँदा, त्यही दिन ट्रकको पछाडिको बार (घेरा) को उचाइसम्म मात्र राख्न सकिन्छ भनियो, र अस्वीकार गर्दा रद्द शुल्क मागियो
- पहिले भनिएभन्दा फरक धेरै महँगो शुल्क मागियो, र सहमत नभए सबै सामान झार्छौं भनियो
जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्रले समस्या धेरै देखिने कम्पनी नगरपालिकाको सामान्य फोहोर प्रशोधन व्यवसायको अनुमति नभएका कम्पनी हुन् भनेर बताएको छ।
(स्रोत: जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्र “अनावश्यक सामान संकलन सेवाका समस्या”)
घरको फोहोर संकलन गर्न सक्ने कम्पनी, र घरको फोहोर संकलन गर्न नमिल्ने अनुमति
वातावरण मन्त्रालय (環境省) अनुसार, घरको फोहोर नगरपालिकाको जिम्मेवारीमा सही तरिकाले प्रशोधन गर्नुपर्छ। घरको फोहोर संकलन गर्न सक्ने तलका मध्ये कुनै एक मात्र हुन्।
- नगरपालिकाको सामान्य फोहोर प्रशोधन व्यवसाय (一般廃棄物処理業, घर आदिबाट निस्कने फोहोर संकलन गरी ढुवानी गर्ने काम) को अनुमति भएको कम्पनी
- नगरपालिकाबाट संकलनको जिम्मा (ठेक्का) पाएको कम्पनी
तलका अनुमति मात्र भएर घरको फोहोर संकलन गर्न सकिँदैन।
| अनुमतिको नाम | कस्तो अनुमति हो | घरको फोहोर संकलन |
|---|---|---|
| सामान्य फोहोर प्रशोधन व्यवसायको अनुमति (一般廃棄物処理業, नगरपालिकाले दिने) | घर आदिबाट निस्कने फोहोर संकलन गरी ढुवानी गर्ने अनुमति | सकिन्छ |
| औद्योगिक फोहोर प्रशोधन व्यवसायको अनुमति (産業廃棄物処理業) | कारखाना र कम्पनीबाट निस्कने फोहोर प्रशोधन गर्ने अनुमति | सकिँदैन |
| पुराना सामानको व्यापारी (古物商) को अनुमति | पुराना सामान किनबेच गर्ने अनुमति | सकिँदैन |
वातावरण मन्त्रालयले नगरपालिकाको अनुमति वा जिम्मा नपाई घरको फोहोर संकलन गर्ने कम्पनीलाई “अनुमति नभएका” फोहोर संकलन कम्पनी भन्छ, र तिनलाई प्रयोग नगर्न आग्रह गरेको छ।
(स्रोत: वातावरण मन्त्रालय “फोहोर फाल्न ‘अनुमति नभएका’ संकलन कम्पनी प्रयोग नगर्नुहोस्!” Q&A)
अनुमति नभएका कम्पनी चिन्ने तरिका
वातावरण मन्त्रालयले अनुमति नभएका कम्पनीको उदाहरणका रूपमा यस्ता संकलन गर्ने तरिका उल्लेख गरेको छ।
- ठूलो आवाज (स्पिकर) बजाउँदै शहरभित्र घुम्ने
- खाली जग्गामा संकलन गर्ने
- पर्चा बाँड्ने
- इन्टरनेटमा विज्ञापन दिने
विज्ञापन वा पर्चा हेरेर काम दिनुअघि, तलका कुरा जाँच गर्नुहोस्।
| जाँच गर्ने कुरा | ध्यान दिनुपर्ने कुरा |
|---|---|
| अनुमतिको प्रकार | लेखिएको अनुमति नम्बर “औद्योगिक फोहोर (産業廃棄物)” वा “पुराना सामानको व्यापारी (古物商)” को मात्र भए, घरको फोहोर संकलन गर्न सकिँदैन |
| “निःशुल्क” को अर्थ | उदाहरण: फुकुओका शहरले “निःशुल्क” भनी विज्ञापन गरे पनि, ढुवानी शुल्क वा सेवा शुल्क आदिको नाममा पैसा तिर्नुपर्छ भने, त्यो फोहोर संकलन हो भनेर बताएको छ |
| “पुनः प्रयोग गर्ने भएकाले अनुमति चाहिँदैन” भन्ने व्याख्या | उदाहरण: फुकुओका शहरले पुनः प्रयोग गर्ने योजना भए पनि, पैसा लिएर संकलन गर्छ भने त्यो फोहोर संकलन हो र अनुमति चाहिन्छ भनेर बताएको छ |
| “अनुमति भएको कम्पनीसँग साझेदारी छ” भन्ने व्याख्या | उदाहरण: फुकुओका शहरले वास्तवमा अनुमति भएको कम्पनीलाई नदिई, अनुमति नभएको कम्पनी आफैँले ढुवानी गर्ने घटना हुन्छन् भनेर बताएको छ |
| नगरपालिकाको अनुमति प्राप्त कम्पनीको सूची | नगरपालिकाको वेबसाइटमा भएको सूचीमा त्यो कम्पनीको नाम छ कि छैन जाँच गर्नुहोस् |
उदाहरण: फुकुओका शहरले शहरको सामान्य फोहोर संकलन तथा ढुवानी व्यवसाय (一般廃棄物収集運搬業) को अनुमति भएका कम्पनीले सानो ट्रक आदिमा घोषणा गर्दै संकलन गर्दैनन् भनेर बताएको छ।
जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्रले पनि इन्टरनेट वा पर्चामा ठूलो विज्ञापन गर्ने कम्पनी सामान्य फोहोर प्रशोधन व्यवसायको अनुमति भएको कम्पनी नै हो भन्ने छैन भनेर सावधान गराएको छ।
(स्रोत: फुकुओका शहर “फोहोर (अनावश्यक सामान) फाल्न (अनावश्यक सामान संकलन) ‘अनुमति नभएका संकलन कम्पनी’ प्रयोग नगर्नुहोस्”, वातावरण मन्त्रालय Q&A, जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्र)
अनुमति नभएका कम्पनीलाई काम दिँदा हुने कुरा
वातावरण मन्त्रालयले अनुमति नभएका कम्पनीलाई दिएको फोहोर कानुन अनुसार सही तरिकाले प्रशोधन भयो कि भएन भनेर पुष्टि गर्न सकिँदैन भनेर बताएको छ। वातावरण मन्त्रालय अनुसार, यस्ता उदाहरण रिपोर्ट भएका छन्।
- गैरकानुनी रूपमा फोहोर फाल्ने: संकलन गरिएका बिजुली उपकरण र ठूलो फोहोर गैरकानुनी रूपमा फालियो
- गलत प्रशोधन: वातावरणीय उपाय नगरी बिजुली उपकरण फोडियो, र फ्रिओन ग्यास र सिसा (लेड) जस्ता हानिकारक पदार्थ बाहिर निस्किए
- आगलागी: बिजुली उपकरणभित्र ब्याट्री र प्लास्टिक हुने भएकाले, सही तरिकाले व्यवस्थापन नगर्दा आगलागी भयो
- धेरै महँगो शुल्क: महँगो प्रशोधन शुल्क मागियो
(स्रोत: वातावरण मन्त्रालय Q&A)
नचाहिने सामान फाल्ने सही तरिका
- नगरपालिकाको नियम अनुसार फाल्नुहोस्: सामान्य फोहोर फाल्ने दिनमा फाल्न नमिल्ने ठूला सामानका लागि ठूलो फोहोर (粗大ごみ) का रूपमा आवेदन दिनुहोस्। फाल्ने तरिका जापानमा ठूलो फोहोर फाल्ने तरिका | आवेदन・प्रशोधन टिकट (स्टिकर)・फाल्ने दिन र ठाउँका आधारभूत कुरा मा हेर्नुहोस्।
- एयर कन्डिसनर, टिभी, फ्रिज र फ्रिजर, लुगा धुने मेसिन र लुगा सुकाउने मेसिन “घरायसी बिजुली उपकरण पुनः प्रयोग ऐन (家電リサイクル法)” अनुसार फाल्नुहोस्: यी 4 प्रकारका सामान घरायसी बिजुली उपकरण पुनः प्रयोग ऐनमा पर्छन्। नयाँ किन्दा नयाँ सामान किन्ने पसललाई, फाल्ने मात्र हो भने त्यो सामान किनेको पसललाई लैजान अनुरोध गर्ने जस्ता तरिका छन्। “पुनः प्रयोग शुल्क” र “संकलन तथा ढुवानी शुल्क” लाग्छ। थप जानकारीका लागि जापानमा टिभी・फ्रिज・लुगा धुने मेसिन・एयर कन्डिसनर कसरी फाल्ने | घरायसी बिजुली उपकरण पुनः प्रयोग ऐनका 4 प्रकारका सामान फाल्ने तरिका र शुल्क हेर्नुहोस्।
- कम्प्युटर, स्मार्टफोन जस्ता साना बिजुली उपकरण: जापानमा कम्प्युटर・स्मार्टफोन・साना बिजुली उपकरण कसरी फाल्ने | निर्माता कम्पनीको संकलन・मोबाइल पसल・नगरपालिकाको संकलन बाकस र डाटा मेटाउने तरिका हेर्नुहोस्।
- अझै प्रयोग गर्न मिल्ने सामान बेच्नुहोस्: पुराना सामानको व्यापारी (古物商) को अनुमति भएको र भरपर्दो रियुज पसल (पुराना सामानको पसल) मा पुरानो सामानका रूपमा किन्न अनुरोध गर्ने तरिका छ।
- थाहा नभए नगरपालिकालाई सोध्नुहोस्: नगरपालिकाको फोहोर हेर्ने शाखामा सोधपुछ गर्नुहोस्।
(स्रोत: वातावरण मन्त्रालय Q&A, जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्र)
नगरपालिका बाहेकका कम्पनीलाई काम दिँदा जाँच गर्ने तरिका
घर सर्ने दिन नजिकिएको जस्ता कारणले नगरपालिका बाहेकका कम्पनीलाई काम दिन चाहँदा, जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्रले तलका कुरा सिफारिस गरेको छ।
- नगरपालिकाको वेबसाइट वा कार्यालयमा सामान्य फोहोर प्रशोधन व्यवसायको अनुमति भएको कम्पनी खोज्ने
- धेरै कम्पनीबाट अनुमानित लागत (कोटेसन) लिने
- थप शुल्क छ कि छैन जाँच गर्ने
- कामको विवरण र शुल्क स्पष्ट रूपमा देखाउन लगाउने
- रद्द शुल्क जाँच गर्ने
अनुमति भएका कम्पनीको सूची “(नगरपालिकाको नाम) 一般廃棄物 収集運搬 許可業者” जस्ता शब्दले खोज्दा भेटिन सक्छ। नभेटिए नगरपालिकाको फोहोर हेर्ने शाखामा सोध्नुहोस्।
काम दिएपछि अनुमति नभएको कम्पनी हो भन्ने थाहा भए काम अस्वीकार गर्नुहोस् भनेर जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्रले आग्रह गरेको छ।
(स्रोत: जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्र, साइतामा शहर “गैरकानुनी अनावश्यक सामान संकलन कम्पनीबाट सावधान रहनुहोस्”)
अनुमानित लागतभन्दा फरक धेरै महँगो शुल्क माग्दा
जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्रले अवस्था अनुसार यस्तो सल्लाह दिएको छ।
| अवस्था | जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्रको सल्लाह |
|---|---|
| काम सुरु हुनुअघि, अनुमानित लागतभन्दा फरक शुल्क वा काम भनियो | त्यही दिन काम सुरु हुनुअघि, शुल्क र कामको विवरण फेरि जाँच गर्नुहोस्। सहमत नभए काम सुरु हुनुअघि नै स्पष्ट रूपमा अस्वीकार गर्नुहोस् |
| काम गर्दागर्दै वा काम सकिएपछि, नसुनेको धेरै महँगो शुल्क मागियो | सहमत भएको रकम भए पछि तिर्ने इच्छा छ भनेर भन्नुहोस्, र त्यहीँ तिर्न अस्वीकार गर्नुहोस् |
| कामदारको व्यवहार आदिले आफू खतरामा छु जस्तो लाग्यो | प्रहरीलाई खबर गर्नु पनि एउटा उपाय हो (प्रहरीको फोन 110 नम्बर) |
अनुमानित लागतका लागि बोलाएको कम्पनीसँग त्यहीँ सम्झौता गरेको अवस्थामा, वा विज्ञापनको रकम र वास्तवमा मागिएको रकममा धेरै फरक भएको अवस्थामा, निर्दिष्ट व्यापारिक कारोबार ऐन (特定商取引法) को “घरदैलो बिक्री” को कुलिङ-अफ (クーリング・オフ, तोकिएको अवधिभित्र सम्झौता रद्द गर्न सकिने व्यवस्था) आदि प्रयोग गर्न सकिने सम्भावना छ भनेर जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्रले बताएको छ। प्रयोग गर्न सकिन्छ कि सकिँदैन, तलका परामर्श गर्ने ठाउँमा सोध्नुहोस्।
(स्रोत: जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्र)
समस्या पर्दा परामर्श गर्ने ठाउँ
- उपभोक्ता हटलाइन (消費者ホットライン) “188”: फोन गर्दा, नजिकको नगरपालिका वा प्रिफेक्चरको उपभोक्ता मामिला केन्द्र (消費生活センター, किनमेल र सम्झौताका समस्याको परामर्श गर्ने ठाउँ) आदिमा जानकारी दिइन्छ। हुलाक नम्बर (पोस्टल कोड) आदि हाल्दा नजिकको परामर्श केन्द्रमा जोडिन्छ। 188 उपभोक्ता मामिला एजेन्सी (消費者庁) मा जोडिने फोन होइन। शनिबार, आइतबार र सार्वजनिक बिदामा पनि, उपभोक्ता मामिला केन्द्र बन्द हुँदा जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्रले परामर्शमा सहयोग गर्ने आदि व्यवस्थाले, सिद्धान्ततः हरेक दिन प्रयोग गर्न सकिन्छ (प्रणाली जाँचको दिन र वर्षको अन्त्य तथा सुरुबाहेक)।
- नगरपालिकाको फोहोर हेर्ने शाखा: सही तरिकाले फाल्ने उपाय वा अनुमति भएका कम्पनीबारे जान्न चाहँदा।
एक्लै चिन्ता नगरी परामर्श गर्नुहोस्।
(स्रोत: उपभोक्ता मामिला एजेन्सी “उपभोक्ता हटलाइन”, जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्र)
लेख निर्माणमा सन्दर्भ गरिएको प्राथमिक जानकारी
- वातावरण मन्त्रालय “फोहोर फाल्न ‘अनुमति नभएका’ संकलन कम्पनी प्रयोग नगर्नुहोस्!” Q&A
- जापान राष्ट्रिय उपभोक्ता मामिला केन्द्र “अनावश्यक सामान संकलन सेवाका समस्या: नगरपालिकाबाट सामान्य फोहोर प्रशोधन व्यवसायको अनुमति नलिई गैरकानुनी रूपमा संकलन गर्ने कम्पनीबाट सावधान!” (2022 नोभेम्बर 2 मा प्रकाशित)
- उपभोक्ता मामिला एजेन्सी “उपभोक्ता हटलाइन”
- फुकुओका शहर “फोहोर (अनावश्यक सामान) फाल्न (अनावश्यक सामान संकलन) ‘अनुमति नभएका संकलन कम्पनी’ प्रयोग नगर्नुहोस्”
- साइतामा शहर “गैरकानुनी अनावश्यक सामान संकलन कम्पनीबाट सावधान रहनुहोस्”
यो लेख जापानी भाषाको मूल संस्करणको अनुवाद हो।

