यो लेख NIPPON VISA & LIFE सम्पादक टोलीले देश र स्थानीय सरकार जस्ता सार्वजनिक निकायहरूको जानकारीको आधारमा तयार पारेको हो। नियम र शुल्क तपाईं बस्ने नगरपालिका अनुसार फरक हुन सक्छन्।
जापानमा प्रयोग गरिसकेको टेम्पुरा तेल जस्ता खाने तेल र बाँकी रहेको पेन्ट तरल अवस्थामै फोहोरमा फाल्नु वा भान्साको सिङ्कमा बगाउनु हुँदैन। धेरै नगरपालिकाले कागज वा कपडामा सोसाएर, वा जमाएर “जलाउने फोहोर” मा फाल्न जानकारी दिएका छन्। खाने तेललाई नगरपालिकाको सङ्कलन बाकसमा राखेर पुनः प्रयोग (रिसाइक्लिङ) गर्न पनि सकिन्छ।
फोहोर छुट्याउने समग्र तरिका जापानमा फोहोर छुट्याउने र फाल्ने तरिका | जलाउने फोहोर, पुनः प्रयोग हुने फोहोर र ठूलो फोहोरका आधारभूत नियम मा समेटिएको छ।
तरल फोहोर (तेल・पेन्ट) फाल्दाका आधारभूत नियम
- भान्साको सिङ्कमा नबगाउनुहोस्: यसले ढल पाइप थुनिने कारण बन्छ।
- तरल अवस्थामै झोलामा नहाल्नुहोस्: फोहोर सङ्कलन गर्दा झोला वा भाँडो फुटेर भित्रको पदार्थ छरिन सक्छ।
- कागज वा कपडामा सोसाउनुहोस्, वा जमाउनुहोस्: त्यसपछि “जलाउने फोहोर” मा फाल्नुहोस्।
- खाने तेल चिसो भएपछि मात्र: तातो अवस्थामै प्रशोधन गर्दा फोहोरको झोलाभित्र आगो लाग्न सक्छ।
- केही नगरपालिकाले सङ्कलन नगर्ने तरल पदार्थ पनि छन्: उदाहरणका लागि हिरोशिमा शहर (広島市) ले पेट्रोलियम पदार्थ र कीटनाशक जस्ता सामान सङ्कलन नगर्ने र किनेको पसल आदिमा परामर्श गर्न जानकारी दिएको छ।
तरल अवस्थामै फाल्न नहुने कारण
फोहोरको झोला फुटेर भित्रको पदार्थ छरिन्छ
चिबा प्रिफेक्चरको फुनाबासी शहर (船橋市) मा खाने तेललाई तरल अवस्थामै भाँडो वा प्लास्टिकको झोलामा हालेर “जलाउन मिल्ने फोहोर” (可燃ごみ, जलाउने फोहोर) मा फालिएकाले, सङ्कलन गर्ने क्रममा झोला फुटेर तेल छरियो र नजिकैको घरको गाडी आदि फोहोर भएको दुर्घटना भएको थियो। पेन्ट भरिएको भाँडोमा पनि सङ्कलन गर्ने क्रममा भाँडो फुटेर भित्रको पेन्ट छरिएको दुर्घटना भएको छ।
फुनाबासी शहरले यस्ता दुर्घटनामा सङ्कलन गर्ने कर्मचारी, बाटोमा हिँड्ने मानिस वा गुडिरहेको गाडीमा भित्रको पदार्थ परेर ठूलो दुर्घटना हुन सक्ने जानकारी दिएको छ।
(स्रोत: फुनाबासी शहर “खाने तेललाई तरल अवस्थामै जलाउन मिल्ने फोहोरका रूपमा फालिएकाले भएको छरिने दुर्घटनाबारे”, फुनाबासी शहर “पेन्टलाई जलाउन मिल्ने फोहोरका रूपमा फालिएकाले भएको छरिने दुर्घटनाबारे”)
सिङ्कमा बगाउँदा ढल पाइप थुनिन्छ
टोकियो महानगर ढल ब्युरो (東京都下水道局) ले भान्साबाट बगेको तेल ढल पाइपभित्र चिसो भएर जम्ने र ढल पाइप थुनिने तथा नराम्रो गन्धको कारण बन्ने बताएको छ। ढल पाइप थुनिएमा भान्सा・बाथरुम・शौचालयको पानी बगाउन नसकिने जस्ता दैनिक जीवनमा समस्या हुन्छ।
टोकियो महानगर ढल ब्युरोले थाल र भाँडा धुनुअघि तेलको मैला पुछ्न आग्रह गरेको छ।
(स्रोत: टोकियो महानगर “‘तेलमा सावधानी, आरामदायी ढल!’ अभियान विशेष महिनाको सूचना” (2026 सेप्टेम्बर 17))
प्रयोग गरिसकेको खाने तेल फाल्ने तरिका
खाने तेललाई जलाउने फोहोरमा फाल्ने तरिका
टेम्पुरा तेल・सलाद तेल जस्ता खाने तेललाई तलका मध्ये एउटा तरिकाले “जलाउने फोहोर” मा फाल्नु सामान्य हो (उदाहरण: टोकियोको कोतो वडा (江東区)・शिन्जुकु वडा (新宿区), चिबा प्रिफेक्चरको फुनाबासी शहर)।
| तरिका | गर्ने तरिका |
|---|---|
| कागज वा कपडामा सोसाउने | नचाहिने कागज वा कपडामा तेल सोसाएर फोहोरको झोलामा हाल्ने |
| जमाउने पदार्थले जमाउने | जमाउने पदार्थ (凝固剤, ग्योकोजाइ। तेल जमाउनका लागि बनाइएको सामान) प्रयोग गरेर जमाई फोहोरको झोलामा हाल्ने |
फुनाबासी शहरले आफैं आगो लाग्ने (आगो नबालीकनै आफैं आगो निस्कने) जस्ता घटना रोक्न अनिवार्य रूपमा चिसो भएपछि मात्र फाल्न जानकारी दिएको छ।
(स्रोत: कोतो वडा “जलाउने फोहोर फाल्ने तरिका”, शिन्जुकु वडा “जलाउने फोहोर फाल्ने तरिका”, फुनाबासी शहर)
तेल प्रशोधन गर्ने सामान, निर्देशन पढेर मात्र प्रयोग गर्नुहोस्
ओकिनावा प्रिफेक्चरको उरुमा शहर (うるま市) ले कागजबाट बनेको तेल सोस्ने सामानले टेम्पुरा तेल प्रशोधन गरेर फोहोरको झोलामा फाल्दा फोहोरको झोलामा आगो लागेको उदाहरण प्रस्तुत गरेको छ।
उरुमा शहरका अनुसार तेल प्रशोधन गर्ने सामानमा “तेलको तापक्रम कति डिग्रीभन्दा कम भएमा प्रयोग गर्ने” जस्ता सावधानीका कुरा लेखिएका हुन्छन्। उच्च तापक्रममा प्रयोग गर्दा तेल अक्सिडाइज हुन सजिलो हुन्छ (अक्सिजनसँग मिलेर तातो निकाल्न सजिलो हुन्छ), र फोहोरको भाँडो वा फोहोरको झोलाभित्र आफैं आगो निस्कन सक्छ। प्रयोग गर्नुअघि सामानको प्रयोग विधि र सावधानीका कुरा अनिवार्य रूपमा पढ्नुहोस्।
(स्रोत: उरुमा शहर “टेम्पुरा तेलको आगलागीमा सावधान!”)
खाने तेललाई सङ्कलन बाकसमा राखेर पुनः प्रयोग गर्ने तरिका
केही नगरपालिकाले घरमा प्रयोग गरिसकेको खाने तेल जम्मा गरेर इन्धन आदिमा पुनः प्रयोग गर्छन्। जम्मा गर्ने ठाउँ र राख्न मिल्ने तेलको प्रकार नगरपालिका अनुसार फरक हुन्छ।
| नगरपालिकाको उदाहरण | जम्मा गर्ने ठाउँ | फाल्ने तरिका |
|---|---|---|
| किताक्युसु शहर (北九州市) | सुपरमार्केट जस्ता पसल वा नागरिक केन्द्रको सङ्कलन बाकस | PET बोतल जस्ता प्लास्टिकको भाँडोमा हालेर, भाँडोसहित सङ्कलन बाकसमा राख्ने |
| कुमामोतो शहर (熊本市) | सामुदायिक भवन (公民館) वा स्थानीय सामुदायिक केन्द्र आदिको सङ्कलन भाँडो (निःशुल्क) | बिर्को घुमाएर बन्द गर्ने PET बोतल (2 लिटर वा सोभन्दा कम) मा हालेर बिर्को राम्ररी बन्द गर्ने |
| टोकियोको सेतागाया वडा (世田谷区) | वडाका सुविधा आदि (तोकिएको दिन र समयमा सङ्कलन कर्मचारीले हातमै बुझ्छन्। वडाको उमेगाओका शाखा कार्यालय (梅丘分庁舎) मा सङ्कलन बाकस छ) | सिसाको बोतल वा PET बोतल जस्ता भाँडोमा हालेर लैजाने। भाँडो फिर्ता लैजाने |
(स्रोत: किताक्युसु शहर “प्रयोग गरिसकेको खाने तेलको छुट्याएर सङ्कलनमा सहयोग गर्नुहोस्”, कुमामोतो शहर “पुनः प्रयोग हुने वस्तुको केन्द्रीय सङ्कलनमा सहयोग गर्नुहोस्”, सेतागाया वडा “सार्वजनिक सुविधा आदिमा पुनः प्रयोग हुने वस्तुको सङ्कलन (केन्द्रीय सङ्कलन: सङ्कलन कर्मचारीलाई हातमै दिने तरिका)”)
सङ्कलन बाकसमा राख्न नमिल्ने तेल पनि छन्। किताक्युसु शहर・कुमामोतो शहर・सेतागाया वडाको जानकारीमा, मुख्य रूपमा तलका जस्ता तेल सङ्कलन गरिँदैन।
- सामान्य तापक्रममा जमेको तेल (मार्जरिन, सर्टनिङ आदि)
- जनावरको बोसो (लार्ड, बटर आदि)
- मट्टितेल वा इन्जिन आयल जस्ता खान नमिल्ने तेल
- पसल वा कम्पनी जस्ता व्यवसायबाट निस्केको तेल
कुमामोतो शहरले सङ्कलन ठाउँमा राख्न नमिल्ने अवस्थामा प्रयोग गरिसकेको टेम्पुरा तेललाई “जलाउने फोहोर” का रूपमा फाल्न सकिने जानकारी दिएको छ।
बाँकी रहेको पेन्ट फाल्ने तरिका
पेन्ट (रङ) लाई भित्रको पदार्थ र भाँडो छुट्याएर फाल्नु सामान्य हो। टोकियोको चुओ वडा (中央区) र चिबा प्रिफेक्चरको फुनाबासी शहरको जानकारी तल दिइएको छ।
| फाल्ने सामान | चुओ वडा | फुनाबासी शहर |
|---|---|---|
| भित्रको पदार्थ (तरल पेन्ट) | नचाहिने कागज वा कपडामा सोसाएर, भित्र देखिने झोला वा भाँडोमा हालेर “जलाउने फोहोर” | नचाहिने कागज वा कपडामा सोसाएर, तोकिएको झोलामा हालेर “जलाउन मिल्ने फोहोर” |
| क्यान (टिन) को भाँडो | भित्र देखिने झोलामा हालेर “नजलाउने फोहोर” | तोकिएको झोलामा हालेर “नजल्ने फोहोर” |
| प्लास्टिकको भाँडो | यो पेजमा उल्लेख छैन | तोकिएको झोलामा हालेर “जलाउन मिल्ने फोहोर” |
| भित्रको पदार्थ जमिसकेको | त्यत्तिकै “नजलाउने फोहोर” | भाँडोसँगै फाल्ने |
यसरी एउटै पेन्ट भए पनि नगरपालिका अनुसार फाल्ने तरिका अलिकति फरक हुन्छ। आफू बस्ने नगरपालिकाको जानकारीमा जाँच्नुहोस्।
(स्रोत: चुओ वडा “पेन्टको क्यान (भित्र पेन्ट भएको) फाल्न चाहन्छु, के गर्ने?”, फुनाबासी शहर)
केही नगरपालिकाले सङ्कलन नगर्ने तरल पदार्थ (पेट्रोलियम पदार्थ・कीटनाशक आदि। हिरोशिमा शहरको उदाहरण)
केही नगरपालिकाले फोहोर सङ्कलनमा नलिने तरल पदार्थ पनि छन्। उदाहरणका लागि हिरोशिमा शहरले तलका सामान शहरले सङ्कलन नगर्ने भनेको छ।
- सजिलै आगो लाग्ने, विस्फोट हुन सक्ने सामान (पेट्रोलियम पदार्थ आदि)
- विषालु सामान (कीटनाशक, अन्य औषधि・रसायन आदि)
हिरोशिमा शहरले यस्ता सामान किनेको पसललाई फिर्ता लिन लगाउन, वा विशेषज्ञ प्रशोधन कम्पनीलाई अनुरोध गर्न जानकारी दिएको छ। विशेषज्ञ प्रशोधन कम्पनी थाहा नभएमा शहरको सम्बन्धित काउन्टरमा सोध्न सकिन्छ।
मट्टितेल वा इन्जिन आयल जस्ता तेल, कीटनाशक वा औषधि・रसायन बाँकी रहेमा, फोहोरमा फाल्नुअघि आफू बस्ने नगरपालिकाको वेबसाइटमा फाल्ने तरिका खोज्नुहोस् वा फोहोर हेर्ने काउन्टरमा सोध्नुहोस्। “निःशुल्क संकलन गर्छौं” भन्ने कम्पनीलाई अनुरोध गर्नुअघि जापानमा “निःशुल्क संकलन गर्छौं” भन्ने अनावश्यक सामान संकलन कम्पनी कसरी चिन्ने | घरको फोहोर संकलन गर्न कम्पनीलाई चाहिने अनुमति, र धेरै महँगो शुल्क माग्दा परामर्श गर्ने ठाउँ पनि पढ्नुहोस्।
(स्रोत: हिरोशिमा शहर “शहरले सङ्कलन नगर्ने फोहोर भनेको के हो”)
समस्या पर्दा・धेरै सोधिने प्रश्न
थोरै तेल भए सिङ्कमा बगाए पनि हुन्छ?
नबगाउनुहोस्। टोकियो महानगर ढल ब्युरोले थाल र भाँडा धुनुअघि तेलको मैला पुछ्न आग्रह गरेको छ। फ्राइङ प्यानमा बाँकी रहेको थोरै तेल पनि नचाहिने कागजले पुछेर “जलाउने फोहोर” मा फाल्नुहोस्।
तारेर पकाएपछि तुरुन्तै तातो तेल प्रशोधन गर्न मिल्छ?
तुरुन्तै प्रशोधन नगर्नुहोस्। फुनाबासी शहरले आफैं आगो लाग्ने जस्ता घटना रोक्न अनिवार्य रूपमा चिसो भएपछि मात्र फाल्न जानकारी दिएको छ। जमाउने पदार्थ जस्ता सामान प्रयोग गर्दा सामानको सावधानीमा लेखिएको तापक्रम पालना गर्नुहोस्।
तेल राखिएको सिसाको बोतल वा PET बोतल कसरी फाल्ने?
भित्रको तेल निकालिसकेपछि भाँडोलाई नगरपालिकाको सिसाको बोतल・PET बोतल आदिको नियम अनुसार फाल्नुहोस्। फाल्ने तरिका जापानमा PET बोतल・क्यान・सिसाको बोतल कसरी फाल्ने | बिर्को र लेबल निकाल्ने तरिका・धुने तरिका・थिच्ने कि नथिच्ने मा हेर्नुहोस्। तेलको भाँडोलाई पुनः प्रयोग हुने वस्तुका रूपमा फाल्न मिल्छ कि मिल्दैन भन्ने कुरा नगरपालिका अनुसार फरक हुने भएकाले जानकारीमा जाँच्नुहोस्।
स्प्रे क्यानको पेन्ट के गर्ने?
स्प्रे क्यानमा भित्रको पदार्थ सबै प्रयोग गरिसकेपछि फाल्ने जस्ता छुट्टै नियम छन्। जापानमा स्प्रे क्यान・ब्याट्री・लाइटर कसरी फाल्ने | लिथियम-आयन ब्याट्री・क्यासेट ग्यास सिलिन्डर जस्ता खतरनाक फोहोर फाल्ने तरिका हेर्नुहोस्।
आफू बस्ने नगरपालिकाको तेल・पेन्ट फाल्ने नियम खोज्ने तरिका
- खोज्नुहोस्: “○○市 食用油 捨て方” “○○区 ペンキ ごみ” जस्तै नगरपालिकाको नाम राखेर खोज्नुहोस्।
- फोहोर छुट्याउने सूची हेर्नुहोस्: नगरपालिकाको वेबसाइटमा सामान अनुसार फाल्ने तरिका खोज्न मिल्ने सूची (“分別辞典” आदि) हुन सक्छ।
- नगरपालिकाले बाँडेको फोहोर फाल्ने निर्देशिका हेर्नुहोस्: सामान अनुसार फाल्ने तरिका र सङ्कलनको बार जाँच्नुहोस्।
- सम्बन्धित काउन्टरमा सोध्नुहोस्: फोहोर र पुनः प्रयोग (रिसाइक्लिङ) हेर्ने शाखा वा सरसफाइ कार्यालयमा सोध्नुहोस्।
लेख निर्माणमा सन्दर्भ गरिएको प्राथमिक जानकारी
- फुनाबासी शहर “खाने तेललाई तरल अवस्थामै जलाउन मिल्ने फोहोरका रूपमा फालिएकाले भएको छरिने दुर्घटनाबारे”
- फुनाबासी शहर “पेन्टलाई जलाउन मिल्ने फोहोरका रूपमा फालिएकाले भएको छरिने दुर्घटनाबारे”
- टोकियो महानगर “‘तेलमा सावधानी, आरामदायी ढल!’ अभियान विशेष महिनाको सूचना” (2026 सेप्टेम्बर 17)
- कोतो वडा “जलाउने फोहोर फाल्ने तरिका”
- शिन्जुकु वडा “जलाउने फोहोर फाल्ने तरिका”
- उरुमा शहर “टेम्पुरा तेलको आगलागीमा सावधान!”
- किताक्युसु शहर “प्रयोग गरिसकेको खाने तेलको छुट्याएर सङ्कलनमा सहयोग गर्नुहोस्”
- कुमामोतो शहर “पुनः प्रयोग हुने वस्तुको केन्द्रीय सङ्कलनमा सहयोग गर्नुहोस्”
- सेतागाया वडा “सार्वजनिक सुविधा आदिमा पुनः प्रयोग हुने वस्तुको सङ्कलन (केन्द्रीय सङ्कलन: सङ्कलन कर्मचारीलाई हातमै दिने तरिका)”
- चुओ वडा “पेन्टको क्यान (भित्र पेन्ट भएको) फाल्न चाहन्छु, के गर्ने?”
- हिरोशिमा शहर “शहरले सङ्कलन नगर्ने फोहोर भनेको के हो”
यो लेख जापानी भाषाको मूल संस्करणको अनुवाद हो।

