विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) (特定技能1号) को अवधि, स्थायी बसोबास अनुमति (永住許可) मा चाहिने “काम गर्ने हैसियतमा 5 वर्ष” मा गनिँदैन। त्यसैले विशिष्ट सीप “हेरचाह” (特定技能「介護」) मा भएका व्यक्तिले स्थायी बसोबास लक्ष्य गर्ने हो भने, प्रमाणित हेरचाहकर्मी (介護福祉士) परीक्षा पास गरेर बसोबासको हैसियत (在留資格) “हेरचाह” (介護) मा परिवर्तन गर्ने र त्यसपछि 5 वर्ष वा बढी बसोबास गर्ने नै आधारभूत बाटो हो।
साथै, स्थायी बसोबास अनुमतिको मार्गनिर्देशन 2026 अक्टोबर 1 (रेइवा 8 अक्टोबर 1) मा संशोधन भयो, र घरपरिवारको वार्षिक आयको स्तर तथा जापानी भाषा क्षमता (B1 बराबर) जस्ता सोचहरू थपिए। यो मुख्यतः 2027 अप्रिल 1 वा त्यसपछिका आवेदनमा लागू हुन्छ। स्थायी बसोबास अनुमतिको शुल्क पनि 2026 अक्टोबर 1 देखि 200,000 येन भएको छ।
यो लेख विशिष्ट सीप “हेरचाह” का विदेशी कामदार राख्ने हेरचाह संस्था र दर्ता गरिएको सहयोग संस्था (登録支援機関) का जिम्मेवार व्यक्ति, तथा स्थायी बसोबासबारे सोचिरहेका व्यक्ति स्वयंका लागि, बाटो र अहिलेदेखि गर्न सकिने तयारी संक्षेपमा लेखिएको हो। स्थायी बसोबास अनुमति व्यक्तिगत परिस्थितिलाई समग्र रूपमा हेरेर निर्णय गरिन्छ, त्यसैले वर्ष आदि पुगे पनि अनुमति मिल्छ नै भन्ने छैन।
पहिलेको व्याख्या: विशिष्ट सीप “हेरचाह” भनेको के हो? प्रणालीको सारांश, गर्न मिल्ने कामको दायरा र अनुमतिका मापदण्डबारे व्याख्या
स्थायी बसोबास अनुमतिका 3 सर्त, र विशिष्ट सीप “हेरचाह” का व्यक्ति अड्किने ठाउँ
स्थायी बसोबास अनुमतिका लागि कानुनले तोकेका 3 सर्त छन्। विशिष्ट सीप “हेरचाह” का व्यक्ति विशेष गरी अड्किने ठाउँ भनेको तेस्रो “राष्ट्रिय हितको सर्त” भित्रको बसोबास वर्ष गन्ने सोच हो।
- राम्रो आचरणको सर्त: कानुन पालना गरेको र समाजले निन्दा नगर्ने जीवन बिताएको
- स्वतन्त्र जीविकाको सर्त: सार्वजनिक भार नबन्ने, र भविष्यमा पनि स्थिर जीवन बिताउन सक्ने आय वा सम्पत्ति भएको
- राष्ट्रिय हितको सर्त: त्यो व्यक्तिको स्थायी बसोबास जापानको हितमा हुन्छ भनी मान्यता पाएको
राष्ट्रिय हितको सर्तमा कर र सामाजिक बीमा शुल्क ठीकसँग तिरेको छ कि छैन, अध्यागमन ऐनको सूचना दिने दायित्व पालना गरेको छ कि छैन भन्ने कुरा पनि हेरिन्छ। बसोबासका वर्षबारे तलका 3 कुरा विचार गरिन्छ।
- सिद्धान्ततः लगातार 10 वर्ष वा बढी जापानमा बसोबास गरेको
- ती 10 वर्षमध्ये काम गर्ने हैसियत वा व्यक्तिगत स्थितिमा आधारित बसोबास हैसियत (居住資格) मा लगातार 5 वर्ष वा बढी बसोबास गरेको
- हाल भएको बसोबासको हैसियतमा सबैभन्दा लामो बसाइ अवधि (बसोबासको हैसियत “हेरचाह” भए 5 वर्ष) पाएको
यहाँ ध्यान दिनुपर्ने दोस्रो कुरा हो। मार्गनिर्देशनमा तलका बसोबासका हैसियतलाई “काम गर्ने हैसियत” मा समावेश नगर्ने भनी तोकिएको छ।
- प्राविधिक प्रशिक्षार्थी तालिम (技能実習)
- सीप विकास रोजगार (育成就労)
- विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i)
- कम्पनीभित्रको सरुवा (企業内転勤)
- केही विशिष्ट गतिविधि (特定活動)
अर्कोतर्फ, EPA प्रमाणित हेरचाहकर्मीका रूपमा बसोबास गरेको अवधि काम गर्ने हैसियतमा समावेश हुन्छ। तर EPA प्रमाणित हेरचाहकर्मीको “उम्मेदवार” का रूपमा बसोबास गरेको अवधि समावेश हुँदैन।
अर्थात्, विशिष्ट सीप “हेरचाह” मा 5 वर्ष काम गरे पनि ती 5 वर्ष “काम गर्ने हैसियतमा 5 वर्ष” मा गनिँदैन। स्थायी बसोबास लक्ष्य गर्न, बसोबासको हैसियत “हेरचाह” जस्ता काम गर्ने हैसियतमा सरेपछि 5 वर्ष वा बढी बसोबास गर्नु नै मापदण्ड हो।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी (ISA) “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 अक्टोबर 1 संशोधन)”, अध्यागमन सेवा एजेन्सी “बसोबासको हैसियत ‘हेरचाह'”)
रेइवा 8 अक्टोबर 1 को संशोधनले के बदलिन्छ (विशिष्ट सीप “हेरचाह” सँग सम्बन्धित भाग)
2026 अक्टोबर 1 मा स्थायी बसोबास अनुमतिको मार्गनिर्देशन संशोधन भयो। संशोधनपछिको सोच सिद्धान्ततः 2027 अप्रिल 1 वा त्यसपछिका आवेदन मा लागू हुन्छ। तर आय (घरपरिवारको वार्षिक आय, घरपरिवारका सदस्य सङ्ख्या अनुसार जापानी घरपरिवारको औसत आयभन्दा माथिको स्तरमा लगातार पुगेको) र सार्वजनिक भार (सार्वजनिक भार नबनेको) सम्बन्धी सोच, संशोधन मितिभन्दा 6 महिना अघिको दिन वा त्यसपछि आवेदन दिएर संशोधन मितिमा अझै परीक्षण भइरहेका मुद्दामा पनि लागू हुन्छ।
विशिष्ट सीप “हेरचाह” बाट स्थायी बसोबास लक्ष्य गर्ने व्यक्तिसँग सम्बन्धित कुरा संशोधनअघिसँग तुलना गर्दा यस्तो छ।
| विषय | संशोधनअघिको मार्गनिर्देशन | संशोधनपछिको मार्गनिर्देशन |
|---|---|---|
| आय | स्वतन्त्र जीविकाको सर्तका रूपमा, स्थिर जीवनको अपेक्षा गर्न सकिने | घरपरिवारको वार्षिक आय, घरपरिवारका सदस्य सङ्ख्या अनुसार जापानी घरपरिवारको औसत आयभन्दा माथिको स्तरमा लगातार पुगेको छ कि छैन |
| जापानी भाषा क्षमता | विचार गरिने कुराका रूपमा लेखिएको छैन | “जापानी भाषा शिक्षाको सन्दर्भ ढाँचा” (日本語教育の参照枠) को B1 बराबर वा माथि छ कि छैन |
| प्रणाली・नियमको बुझाइ | विचार गरिने कुराका रूपमा लेखिएको छैन | “जीवन तथा रोजगार गाइडबुक” लाई केन्द्रमा राखेर बुझेको छ कि छैन |
| विद्यालय उमेरका बच्चा | विचार गरिने कुराका रूपमा लेखिएको छैन | बच्चा प्राथमिक विद्यालय・निम्न माध्यमिक विद्यालय जान्छ कि जाँदैन |
| पति/पत्नीको विशेष व्यवस्था | विवाह 3 वर्ष वा बढी・बसोबास 1 वर्ष वा बढी | विवाह 5 वर्ष वा बढी・बसोबास 3 वर्ष वा बढी |
संशोधनपछिको मार्गनिर्देशन 2027 अप्रिल 1 वा त्यसपछिका आवेदनमा प्रयोग हुन्छ। तर आय र सार्वजनिक भारसम्बन्धी सोच माथि बुझाइएका आवेदन प्रक्रियामा रहेका मुद्दामा पनि प्रयोग हुन्छ।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 अक्टोबर 1 संशोधन)”, अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 फेब्रुअरी 24 संशोधन)”)
आय: घरपरिवारको वार्षिक आयको स्तर विचार गरिन्छ
संशोधनपछि, आवेदन दिने व्यक्तिको घरपरिवारको वार्षिक आय, घरपरिवारका सदस्य सङ्ख्या अनुसार “जापानी घरपरिवारको औसत आयभन्दा माथिको स्तर” मा लगातार पुगेको छ कि छैन भन्ने विचार गरिन्छ। ठ्याक्कै रकम मार्गनिर्देशनमा लेखिएको छैन।
हेरचाहको काम गर्ने व्यक्तिका लागि महत्त्वपूर्ण कुरा तलका 2 वटा हुन्।
- “आश्रित परिवार” (家族滞在) मा रहेका परिवारको आय जोडिँदैन: पति/पत्नीले “आश्रित परिवार” हैसियतमा स्वीकृत गतिविधिबाहेकको गतिविधि अनुमति लिएर पार्टटाइम काम गरे पनि त्यो आय घरपरिवारको वार्षिक आयमा समावेश हुँदैन।
- विदेशमा बस्ने आश्रित नातेदार पनि घरपरिवारको सदस्य सङ्ख्यामा गनिन्छन्: स्वदेशका आमाबुबा आदिलाई पालनपोषण गरिरहेको छ भने, सँगै नबसे पनि घरपरिवारको सदस्य सङ्ख्यामा थपिन्छ। वार्षिक आयको स्तर यही सदस्य सङ्ख्या अनुसार हेरिन्छ।
साथै, यो आयसम्बन्धी सोच संशोधन मितिभन्दा 6 महिना अघिको दिन वा त्यसपछि आवेदन दिएर संशोधन मितिमा अझै परीक्षण भइरहेका मुद्दामा पनि लागू हुन्छ।
जापानी भाषा क्षमता: B1 बराबर वा माथि
संशोधनपछि, आवेदन दिँदाको समयमा “जापानी भाषा शिक्षाको सन्दर्भ ढाँचा” को B1 बराबर वा माथिको जापानी भाषा क्षमता छ कि छैन भन्ने विचार गरिन्छ। कुन परीक्षाबाट पुष्टि गरिन्छ भन्ने कुरा मार्गनिर्देशनमा लेखिएको छैन।
तर जापानमा प्राथमिक विद्यालय・निम्न माध्यमिक विद्यालय आदिको शिक्षा जम्मा 6 वर्ष वा बढी पाएका व्यक्ति आदि यो विचार गरिने कुराको दायराभित्र पर्दैनन्।
प्रणाली・नियमको बुझाइ, बच्चाको विद्यालय भर्ना
जापानको प्रणाली र नियम बुझेको छ कि छैन भन्ने पनि हेरिन्छ। अध्यागमन सेवा एजेन्सीका प्रमुखले तोकेको तरिकाबाट, “जीवन तथा रोजगार गाइडबुक” (生活・就労ガイドブック) को सामग्रीलाई केन्द्रमा राखेर पुष्टि गरिन्छ। 2026 अक्टोबर 5 सम्म, अध्यागमन सेवा एजेन्सीले सार्वजनिक गरेका सामग्रीमा पुष्टि गर्ने ठोस तरिका भेटिएको छैन।
साथै, प्राथमिक विद्यालय・निम्न माध्यमिक विद्यालय उमेरका बच्चा हुर्काइरहेका व्यक्तिको हकमा, बच्चा विद्यालय जान्छ कि जाँदैन भन्ने विचार गरिन्छ।
सबैभन्दा लामो बसाइ अवधि: 2027 अप्रिल 1 देखि बसाइ अवधि “3 वर्ष” को व्यवहार बदलिन्छ
बसोबासको हैसियत “हेरचाह” को बसाइ अवधि 5 वर्ष・3 वर्ष・1 वर्ष・3 महिनामध्ये कुनै एक हुन्छ। स्थायी बसोबास अनुमतिमा सबैभन्दा लामो बसाइ अवधि (“हेरचाह” भए 5 वर्ष) पाएको छ कि छैन भन्ने विचार गरिन्छ।
बसाइ अवधि “3 वर्ष” को व्यवहारमा संक्रमणकालीन व्यवस्था छ। यो यसपटकको संशोधनमा नयाँ बनेको होइन, संशोधनअघिको मार्गनिर्देशनमा पनि यही कुरा लेखिएको छ।
- 2027 मार्च 31 सम्मका आवेदन: बसाइ अवधि “3 वर्ष” भए पनि सबैभन्दा लामो बसाइ अवधि भएको मानिन्छ।
- 2027 अप्रिल 1 वा त्यसपछिका आवेदन: “3 वर्ष” लाई सबैभन्दा लामो मानिने तलका सबै सर्त पूरा भएमा मात्र हो।
- 2027 मार्च 31 को समयमा बसाइ अवधि “3 वर्ष” भएको
- 2027 अप्रिल 1 वा त्यसपछि गरिने पहिलो स्थायी बसोबास अनुमति आवेदन भएको
- त्यो “3 वर्ष” को बसोबास म्याद सकिनुअघि आवेदनको नतिजा (निर्णय) आउने
यी सर्तमा नपर्ने व्यक्तिले बसाइ अवधि “5 वर्ष” पाएपछि आवेदन दिने बारे विचार गर्नुहोस्। सबैभन्दा लामो बसाइ अवधि परीक्षणमा विचार गरिने कुरामध्ये एक हो।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 अक्टोबर 1 संशोधन)”, अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 फेब्रुअरी 24 संशोधन)”, अध्यागमन सेवा एजेन्सी “बसोबासको हैसियत ‘हेरचाह'”)
संशोधनको समग्र रूप तलको लेखमा विस्तृत रूपमा बुझाइएको छ।
बसोबासका वर्ष गन्ने तरिका (10 वर्ष र 5 वर्ष) समयरेखाबाट हेरौँ
“10 वर्ष” र “काम गर्ने हैसियतमा 5 वर्ष” छुट्टाछुट्टै जाँच गरिन्छ।
मार्गनिर्देशनमा “10 वर्ष” को अवधिमा नगनिने उदाहरणका रूपमा दिइएको भनेको केही विशिष्ट गतिविधि (जागिर खोजिरहेको अवस्था आदि) हो। प्राविधिक प्रशिक्षार्थी तालिम र विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) “काम गर्ने हैसियतको 5 वर्ष” बाट बाहिर पर्छन् भनी स्पष्ट लेखिएको छ, तर “10 वर्ष” बाट हटाउने उदाहरणमा भने उल्लेख छैन।
तलका उदाहरण यही सोचअनुसार गन्दाको अनुमान हुन्। वास्तवमा बसोबासको हैसियत बीचमा टुटेको छ कि छैन, विदेश गएको अवधि आदिले निष्कर्ष बदलिन सक्छ। आफ्नो अवस्थामा कसरी गन्ने भन्ने कुरा विशेषज्ञसँग पुष्टि गर्नुहोस्।
| उदाहरण | बसोबासको क्रम | जम्मा | काम गर्ने हैसियतको अवधि | सोच |
|---|---|---|---|---|
| उदाहरण 1 | प्राविधिक प्रशिक्षार्थी तालिम 3 वर्ष → विशिष्ट सीप “हेरचाह” 5 वर्ष → बसोबासको हैसियत “हेरचाह” 5 वर्ष | 13 वर्ष | 5 वर्ष | 10 वर्ष र 5 वर्ष दुवै मापदण्ड पूरा हुन्छ |
| उदाहरण 2 | विशिष्ट सीप “हेरचाह” 4 वर्ष → बसोबासको हैसियत “हेरचाह” 5 वर्ष | 9 वर्ष | 5 वर्ष | काम गर्ने हैसियत 5 वर्ष छ, तर 10 वर्ष पुग्दैन |
| उदाहरण 3 | अध्ययन 2 वर्ष → विशिष्ट सीप “हेरचाह” 4 वर्ष → बसोबासको हैसियत “हेरचाह” 4 वर्ष | 10 वर्ष | 4 वर्ष | 10 वर्ष छ, तर काम गर्ने हैसियत 5 वर्ष पुग्दैन |
उदाहरण 2 र उदाहरण 3 जस्तै, कुनै एउटा मात्र पुगेर पुग्दैन। उदाहरण 3 को अवस्थामा, बसोबासको हैसियत “हेरचाह” मा बसोबास 5 वर्ष वा बढी नहुन्जेल पर्खनु नै आधारभूत कुरा हो।
विदेश गएको अवधिमा पनि ध्यान दिनुहोस्
आधारभूत रूपमा जापानमै बसिरहेको हुनुपर्छ। आवेदन दिएको समयदेखि विगत 10 वर्षभित्र, उचित कारणबिना तल जस्तो विदेश यात्रा भएमा सिद्धान्ततः नकारात्मक रूपमा मूल्याङ्कन गरिन्छ।
- एकपटकको विदेश यात्रामा आधा वर्ष वा बढी जापानबाट बाहिर रहेको
- विदेश यात्राको जम्मा अवधि 2 वर्ष 6 महिना वा बढी हुने
अस्थायी स्वदेश फर्काइ लामो हुने सम्भावना भएमा, कारण बुझाउन सकिने कागजात राखिराख्नुहोस्।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 अक्टोबर 1 संशोधन)”)
बाटो 1: प्रमाणित हेरचाहकर्मी परीक्षा पास गरेर बसोबासको हैसियत “हेरचाह” मा परिवर्तन गर्ने
विशिष्ट सीप “हेरचाह” बाट स्थायी बसोबास लक्ष्य गर्दा सबैभन्दा आधारभूत बाटो भनेको प्रमाणित हेरचाहकर्मी परीक्षा पास गरेर बसोबासको हैसियत “हेरचाह” मा परिवर्तन गर्ने बाटो हो।
विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) जम्मा 5 वर्षसम्म मात्र
विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) मा जापानमा बस्न पाइने अवधि सिद्धान्ततः जम्मा 5 वर्षसम्म हो। हेरचाह क्षेत्र विशिष्ट सीप 2 नम्बर (特定技能2号) को दायराभित्र पर्दैन। त्यसैले 5 वर्षभन्दा बढी हेरचाहको काम जारी राख्न, बसोबासको हैसियत “हेरचाह” मा परिवर्तन आदि विचार गर्नुपर्ने हुन्छ।
जम्मा अवधि विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) को अनुमति पाएको दिनदेखि गनिन्छ। पुनःप्रवेश अनुमति लिएर अस्थायी रूपमा स्वदेश फर्केको अवधि पनि समावेश हुन्छ।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “विशिष्ट सीप प्रणालीसम्बन्धी प्रश्नोत्तर”)
प्रमाणित हेरचाहकर्मी परीक्षाको योग्यता (कार्य अनुभवको बाटो)
विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) वा प्राविधिक प्रशिक्षार्थी तालिममा काम गरिरहेका व्यक्तिले “कार्य अनुभवको बाटो” बाट परीक्षा दिन्छन्। चाहिने कुरा तलका 2 वटा हुन्।
- कार्य अनुभव: परीक्षा हुने आर्थिक वर्षको मार्च 31 सम्ममा, कार्यरत अवधि 3 वर्ष वा बढी (1,095 दिन वा बढी) र काम गरेको दिन 540 दिन वा बढी
- व्यावहारिक तालिम (実務者研修) पूरा गरेको: तालिम अवधि सिद्धान्ततः 6 महिना वा बढी (प्रारम्भिक तालिम (初任者研修) आदि पूरा गरेका व्यक्तिका लागि छोटो हुन सक्छ)
कार्यरत अवधि भनेको संस्थामा कार्यरत रहेको अवधि हो, काम गरेको दिन भनेको वास्तवमा हेरचाहको काम गरेको दिनको सङ्ख्या हो। दुवै पूरा हुनुपर्छ। मार्च 31 सम्ममा पूरा हुने सम्भावना भएमा “कार्य अनुभव पूरा हुने अनुमान” का रूपमा परीक्षाको आवेदन दिन सकिन्छ।
परीक्षा दिन सकिने पटकको सीमा छैन। विदेशी नागरिकले आवेदन दिँदा अनुरोध गरेमा, सबै खान्जी (漢字) मा फुरिगाना (उच्चारण) लेखिएको प्रश्नपत्र पाइन्छ र परीक्षाको समय सामान्यको 1.5 गुणा हुन्छ।
साथै, फेल भए पनि पास भएका भाग पछिका परीक्षामा दिनु पर्दैन (भाग पास)। यसको म्याद अर्को वर्ष र त्यसको अर्को वर्षसम्म हो।
(स्रोत: सामाजिक कल्याण प्रवर्द्धन तथा परीक्षा केन्द्र “परीक्षा योग्यता: कार्य अनुभव + व्यावहारिक तालिम”, सामाजिक कल्याण प्रवर्द्धन तथा परीक्षा केन्द्र “बारम्बार सोधिने प्रश्न”)
पास भएपछि बसोबासको हैसियत “हेरचाह” मा परिवर्तन गर्ने
बसोबासको हैसियत “हेरचाह” भनेको जापानको संस्थासँगको सम्झौताका आधारमा, प्रमाणित हेरचाहकर्मीको योग्यता भएका व्यक्तिले हेरचाह वा हेरचाहसम्बन्धी निर्देशन दिने कामका लागि हो। 2020 अप्रिल 1 देखि, प्रमाणित हेरचाहकर्मीको योग्यता जुनसुकै बाटोबाट लिएको भए पनि मान्यता दिइन्छ।
बसोबासको हैसियत “हेरचाह” पति/पत्नी र बच्चालाई “आश्रित परिवार” मा बोलाउन सकिने बसोबासको हैसियतमध्ये एक हो। विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) मा सिद्धान्ततः परिवार बोलाउन नसकिने भएकाले, जीवनयापनका हिसाबले पनि ठूलो फरक छ।
बसोबासको हैसियत “हेरचाह” को अवधि स्थायी बसोबासमा चाहिने “काम गर्ने हैसियतमा 5 वर्ष” मा गनिन्छ।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “बसोबासको हैसियत ‘हेरचाह'”, अध्यागमन सेवा एजेन्सी “बसोबासको हैसियत ‘आश्रित परिवार'”, अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 अक्टोबर 1 संशोधन)”)
बाटो 2: अन्य काम गर्ने हैसियत (इन्जिनियर/मानविकी विशेषज्ञ/अन्तर्राष्ट्रिय सेवा आदि) मा परिवर्तन गर्ने
विश्वविद्यालय आदिमा पढेको विषय वा कामको अनुभव प्रयोग गरेर “इन्जिनियर/मानविकी विशेषज्ञ/अन्तर्राष्ट्रिय सेवा” (技術・人文知識・国際業務) जस्ता काम गर्ने हैसियतमा परिवर्तन गर्ने बाटो पनि छ। तर शैक्षिक योग्यता・कामको अनुभव र कामको प्रकृतिबीच सम्बन्ध चाहिन्छ, र अनुमति पाउन सजिलो छैन।
यो बसोबासको हैसियत विशेषज्ञ ज्ञान प्रयोग गर्ने कामका लागि हो। शारीरिक हेरचाह जस्ता कार्यस्थलका कामलाई यो बसोबासको हैसियतको गतिविधिभन्दा फरक मानिन्छ।
संस्थाको कार्यालय काम वा दोभाषे आदिमा जिम्मेवारी बदलेर आवेदन दिँदा पनि, वास्तवमा कस्तो काम गर्ने हो भन्ने आधारमा निर्णय गरिन्छ। स्थायी बसोबासका लागि देखावटी रूपमा मात्र जिम्मेवारी बदल्न सिफारिस गरिँदैन। व्यक्तिगत निर्णय चाहिने भएकाले विशेषज्ञसँग परामर्श गर्नुहोस्।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “बसोबासको हैसियत ‘इन्जिनियर/मानविकी विशेषज्ञ/अन्तर्राष्ट्रिय सेवा'”। शैक्षिक योग्यता・कामको अनुभवको मापदण्ड सोही पृष्ठको “सम्बन्धित गतिविधि・अवतरण अनुमतिको मापदण्ड” मा)
बाटो 3: जापानी नागरिक・स्थायी बासिन्दा आदिको पति/पत्नी भएमा
जापानी नागरिक वा स्थायी बासिन्दा आदिसँग विवाह गरेर “जापानी नागरिकको पति/पत्नी आदि” (日本人の配偶者等) वा “स्थायी बासिन्दाको पति/पत्नी आदि” (永住者の配偶者等) भएमा, 10 वर्षको सिद्धान्तमा विशेष व्यवस्था छ। तर संशोधनले वर्ष बदलिएको छ।
- 2027 मार्च 31 सम्मका आवेदन: वास्तविक वैवाहिक जीवन 3 वर्ष वा बढी निरन्तर रहेको, र लगातार 1 वर्ष वा बढी जापानमा बसोबास गरेको
- 2027 अप्रिल 1 वा त्यसपछिका आवेदन: वास्तविक वैवाहिक जीवन 5 वर्ष वा बढी निरन्तर रहेको, र लगातार 3 वर्ष वा बढी जापानमा बसोबास गरेको
जापानी नागरिक・स्थायी बासिन्दा आदिका पति/पत्नी वा बच्चाले राम्रो आचरणको सर्त र स्वतन्त्र जीविकाको सर्त पूरा गर्नुपर्दैन। तर घरपरिवार अहिले नै सार्वजनिक भार बनिरहेको अवस्था आदिमा, विशेष कारण नभएमा नकारात्मक रूपमा मूल्याङ्कन हुन सक्छ।
विवाह स्थायी बसोबासका लागि साधन होइन। वास्तविक वैवाहिक जीवन हुनु पूर्वसर्त हो।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 अक्टोबर 1 संशोधन)”, अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 फेब्रुअरी 24 संशोधन)”)
स्थायी बसोबास अनुमति आवेदनको खर्च
स्थायी बसोबास अनुमतिको शुल्क अनुमति पाउँदा 200,000 येन हो (2026 अक्टोबर 1 देखि)। राजस्व टिकट (shūnyū inshi) बाट तिरिन्छ।
- 2026 सेप्टेम्बर 30 सम्म स्वीकार गरिएका आवेदनमा, अनुमति अक्टोबर 1 वा त्यसपछि भए पनि संशोधनअघिको 10,000 येन लाग्छ।
- जीवनयापनमा कठिनाइ भएका जस्ता निश्चित सर्त पूरा गर्ने व्यक्तिको शुल्क 20,000 येनमा घटाइन सक्छ (शुल्क कटौती)। तर स्थायी बसोबास अनुमतिमा कटौतीको दायराभित्र पर्ने भनेको जापानी नागरिक・स्थायी बासिन्दा・विशेष स्थायी बासिन्दाका पति/पत्नी वा बच्चा आदि मात्र हुन्।
- अनुमतिका बेला विशिष्ट बसोबास कार्ड (特定在留カード) लिने व्यक्तिलाई त्यसको शुल्क थपिन सक्छ।
अन्य बसोबास प्रक्रियाका शुल्क तलको लेखमा संक्षेपमा दिइएको छ।
→ भिसा नवीकरण・परिवर्तन शुल्क बढीमा 75,000 येनसम्म
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमति आवेदन”, अध्यागमन सेवा एजेन्सी “शुल्क कटौतीबारे”)
स्वीकार गर्ने संस्था・दर्ता गरिएको सहयोग संस्थाले अहिलेदेखि गर्न सक्ने तयारी
स्थायी बसोबास अनुमतिको परीक्षणमा धेरै वर्ष पहिलेदेखिको बसोबासको अवस्था हेरिन्छ। व्यक्तिले स्थायी बसोबासबारे सोच्न थालेपछि हतार नहोस् भनेर, संस्था वा दर्ता गरिएको सहयोग संस्थाले चाँडै गर्न सक्ने सहयोग यहाँ संक्षेपमा दिइएको छ।
- बसोबासको समयरेखा बनाउने: प्रवेश मिति, बसोबासको हैसियत परिवर्तन गरेको मिति, बसाइ अवधि, अस्थायी स्वदेश फर्केको अवधि सूचीमा राख्नुहोस्।
- कर・सामाजिक बीमा शुल्क・पेन्सन म्यादभित्र तिर्ने: विगतमा तिर्न ढिलो भएको कुरा पनि सिद्धान्ततः नकारात्मक रूपमा मूल्याङ्कन गरिन्छ। तलबबाट नकाटिने स्थानीय बासिन्दा कर वा राष्ट्रिय स्वास्थ्य बीमा आदि भएमा विशेष ध्यान चाहिन्छ।
- अध्यागमन ऐनका सूचना पालना गर्ने: बसोबास ठेगानाको सूचना जस्ता तोकिएका सूचना म्यादभित्र दिएको छ कि छैन जाँच गर्नुहोस्।
- जापानी भाषाको अध्ययन जारी राख्ने: संशोधनपछि B1 बराबरको जापानी भाषा क्षमता विचार गरिन्छ। प्रमाणित हेरचाहकर्मी परीक्षाको तयारीसँगै अध्ययनमा सहयोग गर्नुहोस्।
- “जीवन तथा रोजगार गाइडबुक” चिनाउने: प्रणाली・नियमको बुझाइको पुष्टि यही गाइडबुकको सामग्रीमा केन्द्रित हुन्छ।
- प्रमाणित हेरचाहकर्मी परीक्षाको योजना बनाउने: व्यावहारिक तालिम लिने समय, र कार्यरत अवधि・काम गरेको दिनको व्यवस्थापन चाँडै सुरु गर्नुहोस्।
- परिवार बोलाउँदाको आयबारे सोच्ने: “आश्रित परिवार” मा रहेका पति/पत्नीको आय घरपरिवारको वार्षिक आयमा समावेश हुँदैन। पालनपोषण गरिएका परिवार विदेशमा बसे पनि घरपरिवारको सदस्य सङ्ख्यामा गनिन्छन्।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 अक्टोबर 1 संशोधन)”, अध्यागमन सेवा एजेन्सी “जीवन तथा रोजगार गाइडबुक”)
बारम्बार सोधिने प्रश्न
Q1. विशिष्ट सीप “हेरचाह” मै रहेर स्थायी बसोबास अनुमतिको आवेदन दिन सकिन्छ?
आवेदन दिन त सकिन्छ, तर अनुमति पाउन गाह्रो हुन्छ भन्ने मानिन्छ। विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) को अवधि “काम गर्ने हैसियतमा 5 वर्ष” मा गनिँदैन, र विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) सिद्धान्ततः जम्मा 5 वर्षसम्म मात्र हो। अध्यागमन सेवा एजेन्सीको प्रश्नोत्तरमा पनि विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) बाट स्थायी बासिन्दामा परिवर्तन गाह्रो छ भनी बुझाइएको छ।
Q2. हेरचाहमा विशिष्ट सीप 2 नम्बर छ?
छैन। हेरचाह क्षेत्रलाई विशिष्ट सीप 2 नम्बरको क्षेत्रबाट हटाइएको छ। 5 वर्षभन्दा बढी हेरचाहको काम जारी राख्दा, प्रमाणित हेरचाहकर्मी परीक्षा पास गरेर बसोबासको हैसियत “हेरचाह” मा परिवर्तन गर्नु नै आधारभूत बाटो हो।
Q3. प्राविधिक प्रशिक्षार्थी तालिमको अवधि 10 वर्षमा गनिन्छ?
प्राविधिक प्रशिक्षार्थी तालिम “काम गर्ने हैसियतमा 5 वर्ष” मा समावेश हुँदैन भन्ने कुरा मार्गनिर्देशनमा स्पष्ट लेखिएको छ। अर्कोतर्फ, “10 वर्ष” को अवधिबाट हटाउने उदाहरणका रूपमा भने उल्लेख छैन। समयरेखाका उदाहरण यही सोचअनुसार गनिएका हुन्। व्यक्तिगत रूपमा कसरी गन्ने भन्ने कुरा विशेषज्ञसँग पुष्टि गर्नुहोस्।
Q4. सीप विकास रोजगार सुरु भएपछि के हुन्छ?
संशोधनपछिको मार्गनिर्देशनमा सीप विकास रोजगारलाई पनि “काम गर्ने हैसियत” मा समावेश नगर्ने बसोबासको हैसियतका रूपमा उल्लेख गरिएको छ। सीप विकास रोजगार प्रणालीको समग्र रूप अर्को लेखमा बुझाउने योजना छ।
Q5. जापानी भाषा क्षमता परीक्षा N2 नभए स्थायी बसोबास पाइँदैन?
मार्गनिर्देशनमा लेखिएको “जापानी भाषा शिक्षाको सन्दर्भ ढाँचा” को B1 बराबर वा माथि हो, कुनै निश्चित परीक्षाको नाम लेखिएको छैन। 2026 अक्टोबर 5 सम्म, कुन परीक्षा वा तरिकाबाट पुष्टि गरिन्छ भन्ने कुरा अध्यागमन सेवा एजेन्सीले सार्वजनिक गरेका सामग्रीमा भेटिएको छैन।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “विशिष्ट सीप प्रणालीसम्बन्धी प्रश्नोत्तर”, अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 अक्टोबर 1 संशोधन)”)
सारांश
- विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) को अवधि “काम गर्ने हैसियतमा 5 वर्ष” मा गनिँदैन। प्रमाणित हेरचाहकर्मी परीक्षा पास गरेर बसोबासको हैसियत “हेरचाह” मा परिवर्तन गर्ने, र त्यसपछि 5 वर्ष वा बढी नै आधारभूत मापदण्ड हो।
- 2026 अक्टोबर 1 को संशोधनले घरपरिवारको वार्षिक आयको स्तर, जापानी भाषा B1 बराबर, प्रणाली・नियमको बुझाइ, र बच्चाको विद्यालय भर्ना विचार गरिने भएको छ। मुख्यतः 2027 अप्रिल 1 वा त्यसपछिका आवेदनमा लागू हुन्छ।
- बसाइ अवधि “3 वर्ष” लाई सबैभन्दा लामो मान्ने व्यवहार 2027 अप्रिल 1 देखि सर्तसहित हुन्छ (संशोधनअघिदेखि नै तय भएको संक्रमणकालीन व्यवस्था हो)।
- स्थायी बसोबास अनुमतिको शुल्क 200,000 येन हो (2026 अक्टोबर 1 देखि)।
- स्थायी बसोबास अनुमति व्यक्तिगत परिस्थितिलाई समग्र रूपमा हेरेर निर्णय गरिन्छ। आफ्नो अवस्थामा कहिले आवेदन दिन सकिन्छ भन्नेमा अलमल भएमा विशेषज्ञसँग परामर्श गर्नुहोस्।
लेख निर्माणमा सन्दर्भ गरिएको प्राथमिक जानकारी
- अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 अक्टोबर 1 संशोधन)”
- अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमतिसम्बन्धी मार्गनिर्देशन (रेइवा 8 फेब्रुअरी 24 संशोधन)”
- अध्यागमन सेवा एजेन्सी “स्थायी बसोबास अनुमति आवेदन”
- अध्यागमन सेवा एजेन्सी “शुल्क कटौतीबारे”
- अध्यागमन सेवा एजेन्सी “बसोबासको हैसियत ‘हेरचाह'”
- अध्यागमन सेवा एजेन्सी “बसोबासको हैसियत ‘आश्रित परिवार'”
- अध्यागमन सेवा एजेन्सी “बसोबासको हैसियत ‘इन्जिनियर/मानविकी विशेषज्ञ/अन्तर्राष्ट्रिय सेवा'”
- अध्यागमन सेवा एजेन्सी “विशिष्ट सीप प्रणालीसम्बन्धी प्रश्नोत्तर”
- अध्यागमन सेवा एजेन्सी “जीवन तथा रोजगार गाइडबुक”
- सामाजिक कल्याण प्रवर्द्धन तथा परीक्षा केन्द्र “परीक्षा योग्यता: कार्य अनुभव + व्यावहारिक तालिम”
- सामाजिक कल्याण प्रवर्द्धन तथा परीक्षा केन्द्र “बारम्बार सोधिने प्रश्न”
यो लेख जापानी भाषाको मूल संस्करणको अनुवाद हो।

