Bài viết này do Ban biên tập NIPPON VISA & LIFE soạn dựa trên thông tin của các cơ quan công như nhà nước và chính quyền địa phương. Quy tắc và chi phí có thể khác nhau tùy theo thành phố, quận, thị trấn, làng nơi bạn sống.
Ở Nhật Bản, rác được phân loại theo từng loại và đổ vào ngày quy định, tại nơi quy định. Cách phân loại và đổ vào thứ mấy trong tuần là do chính quyền địa phương nơi bạn sống (ủy ban của thành phố, quận, thị trấn, làng) quyết định. Trước hết, hãy lấy bản quy tắc của chính quyền địa phương nơi bạn sống.
3 quy tắc cần nắm trước tiên
Khi đổ rác, bạn cần tuân thủ 3 điều sau.
- Phân loại theo từng loại: Chia rác theo các loại do chính quyền địa phương quy định, như rác cháy được, rác tái chế.
- Đổ vào ngày (thứ) quy định: Mỗi loại rác có ngày đổ riêng. Thông thường, rác được đổ vào buổi sáng của ngày thu gom.
- Đổ tại nơi quy định: Mỗi tòa nhà hoặc khu vực có nơi đổ rác quy định (điểm tập kết rác).
Rác không thuộc các loại quy định, hoặc rác đổ ở nơi khác ngoài nơi quy định, sẽ không được thu gom. Tùy chính quyền địa phương, có nơi bắt buộc phải dùng túi rác có tính phí do chính quyền địa phương chỉ định.
Ví dụ về các loại rác
Tên gọi và cách phân loại rác khác nhau tùy theo chính quyền địa phương. Bảng dưới đây là ví dụ thông thường. Hãy nhất định kiểm tra theo quy tắc của chính quyền địa phương nơi bạn sống.
| Loại rác | Ví dụ |
|---|---|
| Rác cháy được (còn gọi là “moeru gomi”, “kanen gomi”) | Rác thực phẩm từ nhà bếp, rác giấy, v.v. |
| Rác không cháy được (còn gọi là “moenai gomi”, “funen gomi”) | Đĩa, cốc bị vỡ, kim loại, thủy tinh, v.v. |
| Rác tái chế (shigen gomi) | Chai lọ thủy tinh (bin), lon, chai nhựa PET, báo, sách, hộp đựng bằng nhựa, bìa các-tông, v.v. |
| Rác cỡ lớn (sodai gomi, rác to) | Đồ nội thất như bàn, ghế, xe đạp, chăn nệm futon, v.v. |
| Rác đồ điện gia dụng | Máy điều hòa, tivi, tủ lạnh/tủ đông, máy giặt/máy sấy quần áo, v.v. |
Khi bỏ rác cỡ lớn và rác đồ điện gia dụng, bạn có thể phải trả tiền cho việc xử lý hoặc tái chế.
Cách tìm hiểu quy tắc của chính quyền địa phương nơi bạn sống
Vì quy tắc khác nhau tùy chính quyền địa phương, khi chuyển nhà, hãy nhất định kiểm tra quy tắc ở địa chỉ mới. Cách tìm hiểu như sau.
- Trang web của chính quyền địa phương: Tìm kiếm “(tên thành phố, quận, thị trấn, làng) ごみ 分け方” (cách phân loại rác). Một số chính quyền địa phương có hướng dẫn bằng tiếng nước ngoài.
- Bảng hoặc lịch đổ rác: Có thể nhận tại quầy của ủy ban địa phương. Trong đó ghi rõ thứ nào đổ loại rác nào.
- Công ty quản lý hoặc chủ nhà của căn hộ (apartment, mansion): Nếu không biết chỗ để rác của tòa nhà ở đâu hoặc cách sử dụng, hãy hỏi họ.
- Quầy tiếp dân của ủy ban địa phương: Khi không hiểu, hãy liên hệ quầy phụ trách rác và tái chế.
Cách bỏ dầu sau khi nấu ăn
Không được đổ dầu đã dùng để nấu ăn xuống bồn rửa (sink) trong bếp. Hãy cho khăn giấy vào nồi để thấm dầu, hoặc làm đông dầu bằng chất làm đông dầu (gyokozai), sau đó bỏ theo quy tắc của chính quyền địa phương nơi bạn sống.
Cách bỏ máy điều hòa, tivi, tủ lạnh, máy giặt (rác đồ điện gia dụng)
4 loại đồ điện gia dụng dưới đây thuộc đối tượng của luật (Luật Tái chế đồ điện gia dụng). Khi bỏ, cách làm sẽ khác với các loại rác khác.
- Máy điều hòa
- Tivi
- Tủ lạnh/tủ đông
- Máy giặt/máy sấy quần áo
Khi mua thay mới hoặc bỏ những đồ này, bạn phải trả phí tái chế và phí vận chuyển (phí thu gom, vận chuyển). Khi bỏ, bạn cần nhờ doanh nghiệp có giấy phép thu gom và vận chuyển rác.
Nơi nhờ thu hồi như sau.
- Khi mua sản phẩm mới để thay thế: Cửa hàng nơi bạn mua sản phẩm mới. Cách thu hồi khác nhau tùy cửa hàng, nên hãy hỏi cửa hàng.
- Khi chỉ bỏ đi mà không mua mới: Cửa hàng nơi bạn đã mua sản phẩm đó. Nếu không biết đã mua ở cửa hàng nào, hãy liên hệ chính quyền địa phương nơi bạn sống.
Khi không biết nên nhờ doanh nghiệp nào, cũng hãy liên hệ chính quyền địa phương nơi bạn sống.
(Nguồn: Cục Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú “Sách hướng dẫn sinh hoạt và làm việc” Chương 12: Quy tắc và tập quán trong sinh hoạt hằng ngày, Bộ Môi trường “Hỏi đáp về Luật Tái chế đồ điện gia dụng (3)”)
Vứt rác ngoài nơi quy định là vi phạm pháp luật
Dù ở bất kỳ đâu, bạn cũng không được tùy tiện vứt rác ở nơi khác ngoài nơi quy định. Việc này gọi là “vứt rác trái phép” (fuho toki), và bạn có thể bị xử phạt hình sự.
Ngoài ra, nhiều chính quyền địa phương cấm “xả rác bừa bãi” (poi-sute), như vứt lon rỗng hay đầu lọc thuốc lá ra đường, bằng quy định của địa phương (điều lệ của thành phố, quận, thị trấn, làng). Bạn có thể bị phạt, vì vậy đừng xả rác bừa bãi.
(Nguồn: Cục Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú “Sách hướng dẫn sinh hoạt và làm việc” Chương 12: Quy tắc và tập quán trong sinh hoạt hằng ngày, e-Gov Tra cứu pháp luật “Luật về xử lý chất thải và vệ sinh môi trường”)
Khi gặp khó khăn và các câu hỏi thường gặp
Tôi có thể đổ rác vào tối hôm trước không?
Thông thường, rác được đổ vào buổi sáng của ngày thu gom. Việc có được đổ vào hôm trước hay không, hãy kiểm tra quy tắc của chính quyền địa phương hoặc của tòa nhà.
Rác tôi đổ bị để lại. Tôi nên làm gì?
Rác không thuộc các loại quy định, hoặc rác đổ ở nơi khác ngoài nơi quy định, sẽ không được thu gom. Hãy kiểm tra lại quy tắc của chính quyền địa phương xem cách phân loại và ngày đổ đã đúng chưa.
Tôi chuyển nhà nên có rất nhiều rác
Hãy phân loại theo từng loại và đổ vào ngày quy định, giống như rác hằng ngày. Đồ lớn như nội thất thì bỏ theo rác cỡ lớn, còn máy điều hòa, tivi, tủ lạnh, máy giặt thì bỏ theo cách của “rác đồ điện gia dụng” ở trên. Khi có nhiều rác hoặc không biết cách đổ, hãy sớm hỏi ý kiến chính quyền địa phương.
Thông tin gốc được tham khảo khi viết bài
- Cục Quản lý Xuất nhập cảnh và Lưu trú “Sách hướng dẫn sinh hoạt và làm việc” (ấn bản thứ 8)
- Bộ Môi trường “Hỏi đáp về Luật Tái chế đồ điện gia dụng (3)”
- e-Gov Tra cứu pháp luật “Luật về xử lý chất thải và vệ sinh môi trường”
Bài viết này là bản dịch từ phiên bản tiếng Nhật gốc.
