यो लेख NIPPON VISA & LIFE सम्पादक टोलीले देश र स्थानीय सरकार जस्ता सार्वजनिक निकायहरूको जानकारीको आधारमा तयार पारेको हो। नियम र शुल्क तपाईं बस्ने नगरपालिका अनुसार फरक हुन सक्छन्।
जापानमा कोठा भाडामा पाउन गाह्रो भइरहेको छ भने, एक्लै खोजिरहनुको सट्टा देशको व्यवस्था प्रयोग गर्नुहोस्। विदेशीहरू देशको आवास सहयोगको दायरामा पर्छन्। “सेफ्टीनेट आवास” (बस्न आउनेलाई अस्वीकार नगर्ने भाडाको आवास) खोज्न, र “आवास सहयोग संस्था” (आवास खोज्न सघाउने संस्था) मा सल्लाह लिन सकिन्छ।
कोठा भाडामा लिने समग्र क्रम जापानमा कोठा भाडामा लिने・घर सर्ने क्रम | कोठा खोज्ने・सम्झौता・सुरुको खर्च・बस्न आउने・बस्दाका नियम・कोठा छाड्ने मा समेटिएको छ।
सबैभन्दा पहिले निष्कर्ष: कोठा भाडामा नपाउँदा गर्न सकिने कुरा
- विदेशी भाषामा सल्लाह लिन सकिने घरजग्गा पसल (fudōsan-ten। कोठा देखाउने पसल) खोज्ने
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालयको “सेफ्टीनेट आवास जानकारी प्रणाली” मा, बस्न आउनेलाई अस्वीकार नगर्ने कोठा खोज्ने
- तपाईं बसिरहेको (बस्न चाहेको) क्षेत्रको आवास सहयोग संस्था मा कोठा खोज्नेबारे सल्लाह लिने
- ग्यारेन्टर नभएमा, भाडा ऋण ग्यारेन्टी कम्पनी (yachin saimu hoshō gaisha। ग्यारेन्टरको सट्टा काम गर्ने कम्पनी) प्रयोग गर्न सकिने कोठा खोज्ने
- आम्दानी कम भएमा, प्रिफेक्चर वा नगरपालिकाको सार्वजनिक आवास पनि खोज्ने
- विदेशी भएकै कारणले अनुचित व्यवहार भएको जस्तो लागेमा, कानुनी मामिला ब्युरो (hōmukyoku) को मानव अधिकार परामर्शमा सल्लाह लिने
(स्रोत: भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सेफ्टीनेट प्रणाली”, भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “विदेशीहरू निजी भाडाको आवासमा सहज रूपमा बस्न आउनेबारे”, न्याय मन्त्रालय “विदेशीहरूका लागि मानव अधिकार परामर्श”)
विदेशीहरू देशको आवास सहयोगको दायरामा पर्छन्
देशमा कोठा भाडामा लिन गाह्रो हुने मानिसहरूलाई सहयोग गर्ने “आवास सेफ्टीनेट प्रणाली” छ। यो प्रणालीमा, कोठा भाडामा लिँदा विशेष ध्यान दिनुपर्ने मानिसहरूलाई “आवास सुनिश्चिततामा विशेष ध्यान दिनुपर्ने व्यक्ति” (jūtaku kakuho yōhairyosha) भनिन्छ।
| तोक्ने कुरा | दायरामा पर्ने व्यक्ति |
|---|---|
| कानुन | कम आम्दानी भएका व्यक्ति, विपद्मा परेका व्यक्ति, वृद्धवृद्धा, अपाङ्गता भएका व्यक्ति, बालबालिका हुर्काइरहेका परिवार |
| भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालयको मन्त्रालयीय आदेश (कानुनका विस्तृत नियम) | विदेशी आदि |
| प्रिफेक्चर・नगरपालिका | क्षेत्रीय योजनाबाट दायरा थप्न सक्छन् (उदाहरण: भर्खरै विवाह गरेका परिवार) |
मन्त्रालयीय आदेशमा, विदेशीहरू पनि आवास सुनिश्चिततामा विशेष ध्यान दिनुपर्ने व्यक्तिमा समावेश छन्।
(स्रोत: भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सेफ्टीनेट प्रणाली”)
1. सेफ्टीनेट आवास खोज्ने
सेफ्टीनेट आवास (दर्ता गरिएको आवास) भनेको, आवास सुनिश्चिततामा विशेष ध्यान दिनुपर्ने व्यक्तिलाई बस्न आउन अस्वीकार नगर्ने भाडाको आवासको रूपमा प्रिफेक्चर・अध्यादेशद्वारा तोकिएका सहर・मुख्य सहरमा दर्ता गरिएका कोठा हुन्।
- खोज्ने तरिका: भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालयको “सेफ्टीनेट आवास जानकारी प्रणाली” मा खोज्न सकिन्छ (जापानी भाषाको वेबसाइट हो)।
- आवेदन: भेटिएको कोठाको घरधनी (yanushi। कोठा भाडामा दिने व्यक्ति) लाई आवेदन दिनुहोस्। भाडा वा ग्यारेन्टी जस्ता सम्झौताका सर्त कोठा अनुसार फरक हुन्छन्।
- सेफ्टीनेट विशेष आवास: बस्न आउन पाउने व्यक्तिलाई आवास सुनिश्चिततामा विशेष ध्यान दिनुपर्ने व्यक्तिमा मात्र सीमित गरिएको दर्ता आवास हो। मर्मत खर्चको अनुदान लिएर मर्मत गरिएका कोठा, 10 वर्षसम्म आवास सुनिश्चिततामा विशेष ध्यान दिनुपर्ने व्यक्ति मात्र बस्न पाउने कोठा (विशेष आवास वा बसोबास सहयोग आवास) को रूपमा भाडामा दिनुपर्ने नियम छ।
- भाडाको अनुदान: सेफ्टीनेट विशेष आवास वा बसोबास सहयोग आवासमा कम आम्दानी भएका व्यक्ति बस्न आउँदा, स्थानीय सरकार र देशले भाडा वा ग्यारेन्टी शुल्क घटाउने अनुदान दिइरहेका क्षेत्र छन्। अनुदान छ कि छैन भन्ने कुरा स्थानीय सरकार अनुसार फरक हुने भएकाले, तपाईं बस्ने स्थानीय सरकारमा पक्का गर्नुहोस्।
(स्रोत: भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सेफ्टीनेट प्रणाली”, भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “कोठा खोज्ने गाइडबुक”)
2. आवास सहयोग संस्थामा सल्लाह लिने
आवास सहयोग संस्था (kyojū shien hōjin) भनेको, आवास खोज्ने जस्ता काममा सघाउने संस्थाको रूपमा प्रिफेक्चरले तोकेका संस्था हुन्। NPO संस्था・सामाजिक कल्याण संस्था・कम्पनी आदि छन्। देशभर 1,196 संस्था छन् (2026 जुन 30 सम्मको)।
आवास सहयोग संस्थाले गर्ने कामका उदाहरण:
- कोठा खोज्ने र बस्न आउनेबारे जानकारी दिने・सल्लाह दिने
- बस्न आएपछि निगरानी (नियमित रूपमा अवस्था बुझ्ने) जस्ता दैनिक जीवनको सहयोग
- सेफ्टीनेट आवासमा बस्न आउने व्यक्तिको भाडाको ग्यारेन्टी
- घरधनीलाई कोठा भाडामा दिने तरिकाबारे जानकारी दिने
सबै संस्थाले यी सबै काम गर्छन् भन्ने होइन।
खोज्ने तरिका
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालयको “आवास सहयोग संस्थाको सूची” (PDF) खोल्नुहोस्। प्रिफेक्चर अनुसार, संस्थाको नाम・काम गर्ने क्षेत्र・फोन नम्बर・इमेल ठेगाना राखिएको छ।
- सूचीमा कस्ता व्यक्तिलाई सहयोग गर्छ भन्ने महल छ, “विदेशी” को महलमा चिन्ह भएका संस्थाबाट खोज्दा सजिलो हुन्छ। यो महल सर्वेक्षणमा आधारित सन्दर्भको जानकारी भएकाले, चिन्ह नभएका संस्थाले पनि विदेशीलाई सहयोग गरिरहेका हुन सक्छन्।
- फोन वा इमेलबाट, कोठा खोजिरहेको कुरा बताएर सल्लाह लिनुहोस्।
अङ्ग्रेजीको सूची (Excel) पनि भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालयको “आवास सहयोग संस्था” पेज बाट डाउनलोड गर्न सकिन्छ। सल्लाहको विषय र शुल्क संस्था अनुसार फरक हुने भएकाले, सुरुमै पक्का गरौं।
(स्रोत: भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सुनिश्चिततामा विशेष ध्यान दिनुपर्ने व्यक्तिका लागि आवास सहयोग संस्थाबारे”, भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सहयोग संस्था प्रणालीको सारांश”, भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सहयोग संस्थाको सूची”)
बसोबास सहयोग आवास भनेको के हो?
2025 अक्टोबर 1 देखि, “बसोबास सहयोग आवास” भन्ने व्यवस्था पनि सुरु भएको छ। आवास सहयोग संस्था आदिले घरधनीसँग मिलेर, बस्न आएका व्यक्तिलाई तलका कुरा गर्ने आवास हो।
- दैनिक रूपमा सकुशल छन् कि छैनन् भनी पक्का गर्ने
- भेट्न जाने आदि तरिकाले निगरानी गर्ने
- दैनिक जीवन वा स्वास्थ्यको अवस्था अस्थिर हुँदा, कल्याणकारी सेवासँग जोडिदिने
बसोबास सहयोग आवास भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालयको “बसोबास सहयोग आवास जानकारी प्रणाली” मा खोज्न सकिन्छ।
(स्रोत: भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सेफ्टीनेट प्रणाली”, भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “संशोधित आवास सेफ्टीनेट ऐनबारे”)
3. ग्यारेन्टर नहुँदा: भाडा ऋण ग्यारेन्टी कम्पनी
जापानको भाडाको आवासको सम्झौतामा, संयुक्त ग्यारेन्टर (rentai hoshōnin। भाडा तिर्न नसकेमा सट्टामा तिर्ने वाचा गर्ने व्यक्ति) वा भाडा ऋण ग्यारेन्टी कम्पनी माग्ने गरिन्छ। जापानमा ग्यारेन्टर बसिदिने व्यक्ति नभए पनि, ग्यारेन्टी कम्पनी प्रयोग गरेर सम्झौता गर्न सकिने कोठा छन्।
देशले ग्यारेन्टी कम्पनीबारे तलका 2 वटा प्रणाली बनाएको छ।
| प्रणाली | विवरण |
|---|---|
| दर्ता गरिएको भाडा ऋण ग्यारेन्टी व्यवसायी | राम्रोसँग काम गर्न सक्ने ग्यारेन्टी कम्पनीलाई भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रीले दर्ता गर्छन् |
| प्रमाणित भाडा ऋण ग्यारेन्टी व्यवसायी | कोठा भाडामा लिन गाह्रो हुने व्यक्तिले सजिलै प्रयोग गर्न सक्ने ग्यारेन्टी कम्पनीलाई भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रीले प्रमाणित गर्छन् |
प्रमाणित ग्यारेन्टी कम्पनीका लागि, कोठा भाडामा लिन गाह्रो हुने व्यक्ति (आवास सुनिश्चिततामा विशेष ध्यान दिनुपर्ने व्यक्ति) सँगको सम्झौताबारे, उदाहरणका लागि तलका नियम छन्।
- आपतकालीन सम्पर्क व्यक्तिलाई आफन्त जस्ता व्यक्तिमा मात्र सीमित नगर्ने (कम्पनी जस्ता संस्था पनि हुन्छ)
- ग्यारेन्टर राख्नुलाई ग्यारेन्टीको सर्त नबनाउने
- बसोबास सहयोग आवासमा बस्न आउने व्यक्तिको ग्यारेन्टी, उचित कारणबिना अस्वीकार नगर्ने
- ग्यारेन्टी शुल्क अनुचित रूपमा महँगो नहुने
भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालयले विदेशी भाषामा सेवा दिने दर्ता गरिएका ग्यारेन्टी कम्पनीको सूची पनि सार्वजनिक गरेको छ (विदेशीहरूलाई भाषागत सहयोग दिने दर्ता गरिएका भाडा ऋण ग्यारेन्टी व्यवसायीको सूची)। प्रयोग गर्न सकिने ग्यारेन्टी कम्पनीबारे, घरजग्गा पसलमा सोधेर हेर्नुहोस्।
(स्रोत: भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सेफ्टीनेट प्रणाली”, भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “प्रमाणित भाडा ऋण ग्यारेन्टी व्यवसायी प्रणालीको सारांश”, भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “विदेशीहरूलाई भाषागत सहयोग दिने दर्ता गरिएका भाडा ऋण ग्यारेन्टी व्यवसायीको सूची”)
4. विदेशी भाषामा कोठा खोज्दा प्रयोग गर्न सकिने कुरा
- कोठा खोज्ने गाइडबुक (भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय): कोठा खोज्ने क्रम, सम्झौता, र बस्दाका नियमको व्याख्या। जापानी・अङ्ग्रेजी・चिनियाँ・कोरियाली・स्पेनिस・पोर्चुगिज・भियतनामी・नेपाली・थाई・इन्डोनेसियाली・म्यानमार・खमेर・टागालोग・मङ्गोलियाली गरी 14 भाषामा छ।
- बस्न आउने आवेदन फारम・महत्त्वपूर्ण कुराको व्याख्या पत्र・भाडाको आवासको मानक सम्झौता पत्रका विदेशी भाषाका नमुना (भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय): जापानीसहित 14 भाषामा। जापानी कागजातसँगै राखेर, विषयवस्तु पक्का गर्न प्रयोग गर्न सकिन्छ।
- विदेशी भाषा बोल्न सक्ने घरजग्गा पसलको जानकारी: भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालयको पेजमा, जापान भाडा आवास व्यवस्थापन संघ (JPM) को जानकारीको रूपमा परिचय गराइएको छ (JPM “विदेशीहरूको सहज बसोबासका लागि सहयोगको जानकारी”)।
सबै, भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालयको “विदेशीहरू निजी भाडाको आवासमा सहज रूपमा बस्न आउनेबारे” पेजबाट खोल्न सकिन्छ।
(स्रोत: भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “विदेशीहरू निजी भाडाको आवासमा सहज रूपमा बस्न आउनेबारे”)
5. आम्दानी कम हुँदा: सार्वजनिक आवास
सार्वजनिक आवास (kōei jūtaku) भनेको, आवासमा समस्या भएका कम आम्दानी भएका व्यक्तिका लागि प्रिफेक्चर वा नगरपालिकाले सस्तो भाडामा दिने आवास हो। विदेशीले आवेदन दिन पाउँछन् कि पाउँदैनन्, र कस्ता सर्त छन् भन्ने कुरा स्थानीय सरकार अनुसार फरक हुन्छ। आवेदनको समय र तरिका, तपाईं बस्ने प्रिफेक्चर・नगरपालिकाको वेबसाइटमा “公営住宅” (सार्वजनिक आवास) “市営住宅” (नगरको आवास) “県営住宅” (प्रिफेक्चरको आवास) आदि भनेर खोज्नुहोस्, वा नगरपालिकाको आवास हेर्ने काउन्टरमा पक्का गर्नुहोस्।
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सी “जीवन・रोजगारी गाइडबुक” अध्याय 11)
समस्या परेमा
“विदेशी भएकाले” भनेर अस्वीकार गरिएमा, कहाँ सल्लाह लिन सकिन्छ?
विदेशी भएकै कारणले अनुचित भेदभाव भएको जस्तो लागेमा, देशभरका कानुनी मामिला ब्युरो・जिल्ला कानुनी मामिला ब्युरो को मानव अधिकार परामर्शमा सल्लाह लिन सकिन्छ। कर्मचारी वा मानव अधिकार संरक्षण स्वयंसेवक (jinken yōgo iin) ले कुरा सुनेर, समाधानको उपाय सँगै सोच्छन्।
| काउन्टर | विवरण |
|---|---|
| विदेशी भाषामा मानव अधिकार परामर्श डायल | फोन 0570-090-911। सार्वजनिक बिदाबाहेकका कार्य दिन 9:00〜17:00 (वर्षको अन्त्य र नयाँ वर्षको सुरुका दिनबाहेक) |
| उपलब्ध भाषा | अङ्ग्रेजी, चिनियाँ, कोरियाली, फिलिपिनो, पोर्चुगिज, भियतनामी, नेपाली, स्पेनिस, इन्डोनेसियाली, थाई |
| इन्टरनेट | न्याय मन्त्रालयको “विदेशी भाषामा इन्टरनेट मानव अधिकार परामर्श स्वीकार काउन्टर” बाट, माथिका 10 भाषामा सल्लाह लिन सकिन्छ |
(स्रोत: न्याय मन्त्रालय “विदेशीहरूका लागि मानव अधिकार परामर्श”)
सम्झौता वा पैसाको कुरामा समस्या परेमा?
कोठाको सम्झौता, सुरुको खर्च, धरौटी (shikikin) फिर्ता जस्ता समस्यामा, उपभोक्ता हटलाइन “188” वा उपभोक्ता मामिला केन्द्रमा सल्लाह लिन सकिन्छ। विस्तृत जानकारी जापानमा किनमेल वा सम्झौतामा समस्या पर्दा सल्लाह लिने ठाउँ | उपभोक्ता हटलाइन 188・उपभोक्ता मामिला केन्द्र・कुलिङ-अफ मा हेर्नुहोस्।
(स्रोत: उपभोक्ता मामिला एजेन्सी “उपभोक्ता हटलाइन”)
सेफ्टीनेट आवास भए, पक्कै भाडामा पाइन्छ?
त्यस्तो निश्चित छैन। सेफ्टीनेट आवास, आवास सुनिश्चिततामा विशेष ध्यान दिनुपर्ने व्यक्तिलाई बस्न आउन अस्वीकार नगर्ने कोठाको रूपमा दर्ता गरिएको आवास हो। तर, भाडा वा ग्यारेन्टी जस्ता सम्झौताका सर्त कोठा अनुसार फरक हुन्छन्, र घरधनीसँग सम्झौता गर्नुपर्छ। आवेदन दिनुअघि सर्तहरू राम्ररी पक्का गरौं। आवास सहयोग संस्थामा सल्लाह लिँदा, कोठा खोज्न सघाइदिने अवस्था पनि हुन्छ।
(स्रोत: भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सेफ्टीनेट प्रणाली”)
लेख तयार गर्दा हेरिएका प्राथमिक स्रोतहरू
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सेफ्टीनेट प्रणाली”
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “संशोधित आवास सेफ्टीनेट ऐनबारे”
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सुनिश्चिततामा विशेष ध्यान दिनुपर्ने व्यक्तिका लागि आवास सहयोग संस्थाबारे”
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सहयोग संस्था प्रणालीको सारांश”
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “आवास सहयोग संस्थाको सूची” (2026 जुन 30 सम्मको)
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “प्रमाणित भाडा ऋण ग्यारेन्टी व्यवसायी प्रणालीको सारांश”
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “विदेशीहरूलाई भाषागत सहयोग दिने दर्ता गरिएका भाडा ऋण ग्यारेन्टी व्यवसायीको सूची”
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “विदेशीहरू निजी भाडाको आवासमा सहज रूपमा बस्न आउनेबारे”
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “कोठा खोज्ने गाइडबुक” (जापानी संस्करण)
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “सेफ्टीनेट आवास जानकारी प्रणाली”
- भूमि, पूर्वाधार, यातायात तथा पर्यटन मन्त्रालय “बसोबास सहयोग आवास जानकारी प्रणाली”
- न्याय मन्त्रालय “विदेशीहरूका लागि मानव अधिकार परामर्श”
- उपभोक्ता मामिला एजेन्सी “उपभोक्ता हटलाइन”
- अध्यागमन सेवा एजेन्सी “जीवन・रोजगारी गाइडबुक” (अध्याय 11 आवास)
यो लेख जापानी भाषाको मूल संस्करणको अनुवाद हो।
