विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) (特定技能1号) लाई अनुमति दिइने बसाइ अवधि काम गर्ने कम्पनीको वर्ग, रोजगार सम्झौताको अवधि र कुल 5 वर्षमध्ये बाँकी अवधि — यी 3 कुराले तय हुन्छ। 1 वर्ष वा 3 वर्ष मात्र होइन, “11 महिना” वा “2 वर्ष 8 महिना” जस्तै 1 महिनाको एकाइमा पनि तय हुन सक्छ। 2026 अक्टोबरदेखि शुल्क बसाइ अवधि अनुसारको रकम भएकाले, यसरी तय हुने तरिकाले खर्चमा पनि असर गर्छ।
निष्कर्ष: अवधि “कम्पनीको वर्ग”, “रोजगार सम्झौता” र “बाँकी कुल अवधि” ले तय हुन्छ
कानुनमा विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) को बसाइ अवधि “3 वर्ष ननाघ्ने दायराभित्र न्यायमन्त्रीले प्रत्येक विदेशीका लागि तोक्ने अवधि” भनेर तोकिएको छ। निश्चित विकल्पबाट छान्ने होइन, प्रत्येक व्यक्तिका लागि अवधि तोकिन्छ।
अध्यागमनको आन्तरिक परीक्षण मापदण्ड “अध्यागमन तथा बसोबास परीक्षण निर्देशिका” (入国・在留審査要領, यसपछि “परीक्षण निर्देशिका”) मा यो अवधि तय गर्दाको सोच लेखिएको छ। यस लेखमा त्यसमध्ये आफू र कम्पनीको तयारीमा काम लाग्ने भाग बुझाइन्छ। परीक्षण निर्देशिका कानुन होइन र संशोधन हुन सक्छ। साथै व्यक्तिगत परिस्थिति अनुसार फरक निर्णय पनि हुन सक्छ।
(स्रोत: अध्यागमन नियन्त्रण तथा शरणार्थी मान्यता ऐन कार्यान्वयन नियमावली, अनुसूची 2 (e-Gov), अध्यागमन तथा बसोबास परीक्षण निर्देशिका भाग 12 (रेइवा 8 संस्करण, सूचना सार्वजनिक गर्ने अनुरोधबाट सार्वजनिक भएको सामग्री))
कम्पनी (सम्बद्ध संस्था) को वर्ग भनेको के हो
परीक्षण निर्देशिकाले विशिष्ट सीपका विदेशीलाई काममा राख्ने कम्पनी (विशिष्ट सीप सम्बद्ध संस्था) लाई वर्ग 1〜4 मा बाँडेको छ। मोटामोटी सोच यस्तो छ।
- वर्ग 1: विगत 3 वर्षमा लिखित निर्देशन तथा सिफारिस वा सुधार आदेश नपाएका र विद्युतीय आवेदन・विद्युतीय सूचना प्रयोग गर्ने प्रतिबद्धता जनाएका कम्पनीमध्ये, सूचीकृत कम्पनी, अघिल्लो वर्षको स्रोतमा कट्टी कर 10,000,000 येन वा बढी भएका संस्था・व्यक्ति, लगातार 3 वर्ष विशिष्ट सीपका कामदार राखिरहेका र दायित्व सम्पत्तिभन्दा बढी नभएका कानुनी निकाय आदि।
- वर्ग 2: वर्ग 1 मा नपर्ने, विगत 3 वर्षमा लिखित निर्देशन तथा सिफारिस वा सुधार आदेश नपाएका, र दायित्व सम्पत्तिभन्दा बढी नभएका कम्पनी आदि।
- वर्ग 3: वर्ग 1・2・4 कुनैमा पनि नपर्ने कानुनी निकाय।
- वर्ग 4: वर्ग 1・2 मा नपर्ने एकल स्वामित्व व्यवसायी, र विगत 3 वर्षमा लिखित निर्देशन तथा सिफारिस वा सुधार आदेश पाएका कानुनी निकाय आदि।
आफ्नो कम्पनी कुन वर्गमा पर्छ भन्ने कुरा कम्पनी वा दर्ता गरिएको सहयोग संस्थासँग सोध्नुहोस्।
(स्रोत: अध्यागमन तथा बसोबास परीक्षण निर्देशिका भाग 12 (रेइवा 8 संस्करण, सूचना सार्वजनिक गर्ने अनुरोधबाट सार्वजनिक भएको सामग्री))
दिइने अधिकतम अवधिको सूची
वर्ग र प्रक्रियाको प्रकार अनुसार अनुमति दिइने बसाइ अवधिको सीमा फरक हुन्छ।
| वर्ग | प्रमाणीकरण・परिवर्तन (कानुनी निकाय) | प्रमाणीकरण・परिवर्तन (एकल स्वामित्व व्यवसायी) | नवीकरण (कानुनी निकाय) | नवीकरण (एकल स्वामित्व व्यवसायी) |
|---|---|---|---|---|
| वर्ग 1 | 2 वर्ष | 1 वर्ष | 3 वर्ष | 2 वर्ष |
| वर्ग 2 | 2 वर्ष | 1 वर्ष | 3 वर्ष | 1 वर्ष |
| वर्ग 3 | 2 वर्ष | लागू हुँदैन | 3 वर्ष | लागू हुँदैन |
| वर्ग 4 | 1 वर्ष | 1 वर्ष | 1 वर्ष | 1 वर्ष |
“प्रमाणीकरण・परिवर्तन” भनेको विदेशबाट बोलाउँदा (योग्यता प्रमाणपत्र (Certificate of Eligibility)) वा अर्को बसोबासको हैसियतबाट विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) मा परिवर्तन हुँदाको अवस्था हो। “नवीकरण” भनेको विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) को बसाइ अवधि लम्ब्याउँदाको अवस्था हो। अर्थात् 3 वर्षको बसाइ अवधि पाउने सम्भावना भएको भनेको वर्ग 1〜3 का कानुनी निकायमा काम गर्नेहरूको नवीकरण हो।
साथै, एकल स्वामित्व व्यवसायीले काममा राखेको अवस्थामा, कामदारको राष्ट्रिय स्वास्थ्य बीमा शुल्क र राष्ट्रिय पेन्सन शुल्क तिर्ने दायित्व 2 वर्षमा हदम्यादले समाप्त हुने कुरालाई ध्यानमा राखेर, बसाइ अवधिको सीमा 2 वर्ष बनाउने सोच पनि देखाइएको छ।
(स्रोत: अध्यागमन तथा बसोबास परीक्षण निर्देशिका भाग 12 (रेइवा 8 संस्करण, सूचना सार्वजनिक गर्ने अनुरोधबाट सार्वजनिक भएको सामग्री))
सिद्धान्तअनुसारको अवधि पाउने सर्त
माथिको तालिकाको सीमा (जस्तै नवीकरणमा 3 वर्ष) सिद्धान्ततः तलका दुवै कुरा मिल्दा अनुमति हुन्छ।
- रोजगार सम्झौताको अवधि त्यति वर्ष वा बढी चल्ने अपेक्षा हुनु
- कुल 5 वर्षमध्ये बाँकी अवधि त्यति वर्ष वा बढी हुनु
परीक्षण निर्देशिकामा “रोजगार सम्झौताको अवधि त्यति वर्ष वा बढी चल्ने अपेक्षा” छ कि छैन भन्ने कुरा तलका 2 बुँदाबाट निर्णय गरिने भनिएको छ।
- आवेदन फारममा लेखिएको बसाइको योजनाबद्ध अवधि वा चाहेको बसाइ अवधि त्यति वर्ष वा बढी हुनु
- रोजगार सम्झौताको अवधि त्यति वर्ष वा बढी हुनु (सम्झौतापत्रमा “स्वचालित नवीकरण” वा “नवीकरण हुन सक्ने” जस्ता उल्लेख भएको अवस्था समेत)
अर्थात् आवेदन फारमको “चाहेको बसाइ अवधि” कसरी लेख्ने भन्ने कुरा पनि निर्णयको एउटा आधार हो। चाहेको बसाइ अवधि रोजगार सम्झौताको विषयवस्तुसँग मिलाएर, कम्पनी वा विशेषज्ञसँग सल्लाह गरेर लेख्ने कुरा तय गर्नुहोस्।
(स्रोत: अध्यागमन तथा बसोबास परीक्षण निर्देशिका भाग 12 (रेइवा 8 संस्करण, सूचना सार्वजनिक गर्ने अनुरोधबाट सार्वजनिक भएको सामग्री))
11 महिना・2 वर्ष 8 महिना जस्तो अवधि हुने बेला
सिद्धान्तअनुसारको अवधिमा नपरेमा, रोजगार सम्झौताको अवधि र बाँकी कुल अवधिका आधारमा सीमाभन्दा छोटो अवधि 1 महिनाको एकाइमा तय गरिन्छ। दायरा यस प्रकार छ।
- सीमा 3 वर्ष भएमा: 4 महिना〜2 वर्ष 11 महिना
- सीमा 2 वर्ष भएमा: 4 महिना〜1 वर्ष 11 महिना
- सीमा 1 वर्ष भएमा: 4 महिना〜11 महिना
साथै, अनुमतिपछि कुल 5 वर्षको बाँकी अवधि 6 महिनाभन्दा छोटो नहोस् भनेर अवधि मिलाउने सोच पनि छ। परीक्षण निर्देशिकामा यस्ता उदाहरण लेखिएका छन्।
| अनुमति दिँदाको कुल बसाइ अवधि | बाँकी कुल अवधि | तय हुने बसाइ अवधि |
|---|---|---|
| 2 वर्ष | 3 वर्ष | 3 वर्ष |
| 1 वर्ष 10 महिना | 3 वर्ष 2 महिना | 2 वर्ष 8 महिना |
| 4 वर्ष 7 महिना | 5 महिना | 5 महिना |
| 4 वर्ष 10 महिना | 2 महिना | 4 महिना |
पहिलो पङ्क्ति वर्ग 1〜3 का कानुनी निकायमा काम गर्ने र रोजगारी 3 वर्ष वा बढी चल्ने अपेक्षा भएको उदाहरण हो। दोस्रो पङ्क्ति, 3 वर्ष दिँदा बाँकी 2 महिना मात्र हुने भएकाले, बाँकी 6 महिना हुने गरी “2 वर्ष 8 महिना” हुने उदाहरण हो।
(स्रोत: अध्यागमन तथा बसोबास परीक्षण निर्देशिका भाग 12 (रेइवा 8 संस्करण, सूचना सार्वजनिक गर्ने अनुरोधबाट सार्वजनिक भएको सामग्री))
“4 महिना” हुने अवस्था
तलका अवस्थामा, माथिका नियम जे भए पनि “4 महिना” अनुमति हुन सक्छ।
- कम्पनीको योग्यता वा व्यक्तिको बसोबास अवस्था हेर्दा 4 महिना दिनु उपयुक्त ठानिएमा
- कामको पद, गतिविधिको उपलब्धि, कम्पनीको कामदार राख्ने अवस्था आदि हेर्दा बसोबास अवस्था 4 महिनामा एक पटक जाँच्नुपर्ने भएमा
- बसोबास स्थानको सूचना, सम्बद्ध संस्था परिवर्तनको सूचना जस्ता अध्यागमन कानुनअनुसारको सूचना नदिएको अवस्थामा
सूचनाको समस्या आफैँ सावधान भएर रोक्न सकिन्छ। घर सर्दा वा जागिर फेर्दा तोकिएको म्यादभित्र सूचना दिनुहोस्।
(स्रोत: अध्यागमन तथा बसोबास परीक्षण निर्देशिका भाग 12 (रेइवा 8 संस्करण, सूचना सार्वजनिक गर्ने अनुरोधबाट सार्वजनिक भएको सामग्री))
शुल्क कति फरक पर्छ?
2026 अक्टोबर 1 वा त्यसपछि स्वीकार गरिएका परिवर्तन・नवीकरणको शुल्क अनुमति दिइएको बसाइ अवधिले तय हुन्छ। यस लेखमा आएका अवधिमा लागू गर्दा यस्तो हुन्छ।
| अनुमति दिइएको बसाइ अवधि | काउन्टरमा आवेदन | अनलाइन आवेदन |
|---|---|---|
| 4 महिना | 18,000 येन | 15,000 येन |
| 11 महिना | 25,000 येन | 21,000 येन |
| 1 वर्ष | 33,000 येन | 27,000 येन |
| 2 वर्ष 8 महिना | 48,000 येन | 42,000 येन |
| 3 वर्ष | 64,000 येन | 56,000 येन |
उदाहरणका लागि, अनलाइन आवेदनमा “2 वर्ष 8 महिना” भए 42,000 येन, “3 वर्ष” भए 56,000 येन हुन्छ। अवधि जति लामो, एक पटकको शुल्क उति बढी हुन्छ, तर प्रति वर्षको भार कम हुन्छ। शुल्कको समग्र कुरा बसोबास शुल्क संशोधनसम्बन्धी लेख मा बुझाइएको छ।
→ भिसा नवीकरण・परिवर्तन शुल्क बढीमा 75,000 येनसम्म
(स्रोत: अध्यागमन सेवा एजेन्सीको पर्चा (जापानी संस्करण))
आफू र कम्पनीले गर्न सक्ने तयारी
- कम्पनीको वर्ग पुष्टि गर्नुहोस्: सीमाको अवधि थाहा हुन्छ, र शुल्कको बजेट बनाउन पनि सजिलो हुन्छ।
- रोजगार सम्झौतापत्रको अवधि र नवीकरणको धारा पुष्टि गर्नुहोस्: सम्झौताको अवधि छोटो छ र नवीकरणबारे उल्लेख पनि छैन भने, सिद्धान्तअनुसारको अवधि नहुन सक्छ।
- आवेदन फारमको “चाहेको बसाइ अवधि” सल्लाह गरेर तय गर्नुहोस्: रोजगार सम्झौताको विषयवस्तुसँग नमिल्ने गरी नलेख्न, कम्पनी वा विशेषज्ञसँग पुष्टि गर्नुहोस्।
- सूचना दिन नबिर्सनुहोस्: बसोबास स्थान वा सम्बद्ध संस्था परिवर्तनको सूचना नदिएमा “4 महिना” हुन सक्छ।
- बाँकी कुल अवधि थाहा पाउनुहोस्: कुल 5 वर्षमध्ये अझै कति बाँकी छ भन्नेमा अनुमति हुने अवधि फरक पर्छ।
धेरै सोधिने प्रश्न
नवीकरणमा 3 वर्ष पाउने कस्ता व्यक्ति हुन्?
परीक्षण निर्देशिकामा, वर्ग 1〜3 का कानुनी निकायमा काम गर्नेको नवीकरणमा, रोजगार सम्झौता 3 वर्ष वा बढी चल्ने अपेक्षा भएमा र कुल 5 वर्षको बाँकी अवधि 3 वर्ष वा बढी भएमा, सिद्धान्ततः 3 वर्ष दिने सोच देखाइएको छ। तर व्यक्तिगत परिस्थिति अनुसार फरक निर्णय पनि हुन सक्छ।
आफ्नो कम्पनीको वर्ग कहाँबाट थाहा हुन्छ?
कम्पनी वा दर्ता गरिएको सहयोग संस्थासँग सोध्नुहोस्। वर्गहरू सूचीकृत छ कि छैन, स्रोतमा कट्टी करको रकम, विगतमा निर्देशन तथा सिफारिस वा सुधार आदेश पाएको छ कि छैन आदिका आधारमा छुट्याइन्छन्।
“4 महिना” किन अनुमति भयो?
परीक्षण निर्देशिकामा, कम्पनी वा व्यक्तिको बसोबास अवस्था, बसोबास अवस्था छोटो अन्तरालमा जाँच्नुपर्ने आवश्यकता छ कि छैन, सूचना दिएको छ कि छैन आदि कारणका रूपमा उल्लेख छन्। कारण थाहा नभएमा विशेषज्ञसँग सल्लाह लिनुहोस्।
सारांश
- विशिष्ट सीपयुक्त कामदार (i) को बसाइ अवधि 3 वर्ष ननाघ्ने दायराभित्र प्रत्येक व्यक्तिलाई तोकिन्छ।
- परीक्षण निर्देशिकामा कम्पनीको वर्ग, रोजगार सम्झौताको अवधि र बाँकी कुल अवधि हेरेर अवधि तय गर्ने सोच देखाइएको छ।
- आवेदन फारमको “चाहेको बसाइ अवधि” पनि निर्णयको एउटा आधार हो।
- 2026 अक्टोबरदेखि अनुमति दिइने अवधि अनुसार शुल्क फरक पर्ने भएकाले, तयारी झन् महत्त्वपूर्ण भएको छ।
आफ्नो अवस्थामा कति अवधिको अपेक्षा गर्न सकिन्छ, आवेदन फारम कसरी लेख्ने भन्नेमा चिन्ता लागेमा विशेषज्ञसँग सल्लाह लिनुहोस्।
लेख निर्माणमा सन्दर्भ गरिएको प्राथमिक जानकारी
- अध्यागमन नियन्त्रण तथा शरणार्थी मान्यता ऐन कार्यान्वयन नियमावली, अनुसूची 2 (e-Gov)
- अध्यागमन तथा बसोबास परीक्षण निर्देशिका भाग 12 बसोबासको हैसियत (रेइवा 8 संस्करण, सूचना सार्वजनिक गर्ने अनुरोधबाट सार्वजनिक भएको सामग्री)
- अध्यागमन सेवा एजेन्सीको बसोबास अनुमति शुल्कसम्बन्धी पर्चा (जापानी संस्करण)
यो लेख जापानी भाषाको मूल संस्करणको अनुवाद हो।
