2027 ခုနှစ် ဧပြီ 1 ရက် (ရေးဝ 9 ခုနှစ် ဧပြီ 1 ရက်) မှစ၍ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ” (永住者) နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်းကို ပယ်ဖျက်နိုင်သည့် အကြောင်းရင်း (ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်း၊ 取消事由) 3 ခု တိုးလာမည်။ ① လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေပါ တာဝန်များကို မလိုက်နာခြင်း၊ ② အခွန် သို့မဟုတ် လူမှုအာမခံကြေးကို တမင်မပေးဆောင်ခြင်း၊ ③ သတ်မှတ်ထားသော ရာဇဝတ်မှုဖြင့် ထောင်ဒဏ် (拘禁刑) ချမှတ်ခံရခြင်း ဟူ၍ 3 ခု ဖြစ်သည်။ သို့သော် သက်ဆိုင်ခဲ့လျှင်ပင် ကိစ္စအများအပြားတွင် “ရေရှည်နေထိုင်သူ” (定住者) စသည်သို့ ပြောင်းလဲခြင်းကို ခန့်မှန်းထားပြီး၊ ဖျားနာခြင်း သို့မဟုတ် အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်ခြင်းကြောင့် မတတ်သာ၍ မပေးဆောင်နိုင်သည့် ကိစ္စများသည် မသက်ဆိုင်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။
ဤဆောင်းပါးသည် အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ ကိုယ်တိုင်နှင့် မိသားစု၊ အမြဲတမ်းနေထိုင်သူကို ခန့်အပ်ထားသော ကုမ္ပဏီ သို့မဟုတ် အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ စီမံခန့်ခွဲမှုတွင် ပါဝင်သော ကုမ္ပဏီမှ လူများအတွက် ဖြစ်ပြီး၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ (出入国在留管理庁) က 2026 ခုနှစ် အောက်တိုဘာ 1 ရက်တွင် ပြုစုခဲ့သော “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်” (永住者の在留資格の取消しに関するガイドライン; ဆုံးဖြတ်ပုံ အတွေးအခေါ်နှင့် ခန့်မှန်းထားသော ဥပမာများ) ကို အကျဉ်းချုပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
သက်ဆိုင်သလား၊ အမှန်တကယ် ပယ်ဖျက်မလား ဆိုသည်ကို လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ အခြေအနေအလိုက် ဆုံးဖြတ်သည်။ အကြောင်းအရာကို 2026 ခုနှစ် အောက်တိုဘာ 8 ရက်တွင် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ၏ စာရွက်စာတမ်းများဖြင့် စစ်ဆေးထားသည်။
အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စိစစ်ရေး စံနှုန်း (အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့်ဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်) ပြင်ဆင်မှုကို အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် လမ်းညွှန်ချက် ပြင်ဆင်မှုဖြင့် ဘာတွေ ပြောင်းလဲမလဲ? တွင် ရှင်းပြထားသည်။
ဘယ်အချိန်မှစ၍・ဘာပြောင်းမလဲ: စနစ်၏ အကျဉ်းချုပ်
ရေးဝ 6 ခုနှစ် (令和6年) လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေ ပြင်ဆင်မှုဖြင့် အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းများ တိုးလာခဲ့သည်။ အာဏာတည်မည့်ရက်မှာ 2027 ခုနှစ် ဧပြီ 1 ရက် ဖြစ်သည်။ လမ်းညွှန်ချက်ကို 2026 ခုနှစ် အောက်တိုဘာ 1 ရက်တွင် ပြုစုခဲ့ပြီး 2027 ခုနှစ် ဧပြီ 1 ရက်မှစ၍ စတင်ကျင့်သုံးမည်။ လမ်းညွှန်ချက် မူကြမ်းအတွက် 2026 ခုနှစ် ဩဂုတ် 4 ရက်မှ စက်တင်ဘာ 3 ရက်အထိ အများပြည်သူ အကြံပြုချက် ကောက်ခံခဲ့သည် (public comment)။
လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ၏ ရှင်းလင်းချက်အရ အမြဲတမ်းနေထိုင်သူသည် ခွင့်ပြုချက်ရပြီးနောက် နေထိုင်ခွင့်ကာလ သက်တမ်းတိုးခြင်း စသည့် စိစစ်မှုကို မခံရသောကြောင့်၊ ခွင့်ပြုချက်ရပြီးနောက် လိုအပ်ချက်များနှင့် မကိုက်ညီတော့သူ အချို့ရှိနေခြင်းကို ကိုင်တွယ်ရန် ဖြစ်သည်။
လမ်းညွှန်ချက်ကို ပါလီမန်၏ နောက်ဆက်တွဲ ဆုံးဖြတ်ချက်က ဂျပန်တွင် အခြေကျမှုနှင့် ချိုးဖောက်မှု၏ ပြင်းထန်မှု စသည့် အခြေအနေများကို သေချာကြည့်ရှုသော အထူးသတိထားသည့် ကျင့်သုံးမှုနှင့် တိကျသော ဥပမာများ တင်ပြရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်ကို အခြေခံ၍ ပြုစုခဲ့သည်။
ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်း အသစ် 3 ခုမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
| ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်း | အကြောင်းအရာ | အဓိကအချက် |
|---|---|---|
| လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေပါ တာဝန်များကို မလိုက်နာခြင်း | နေထိုင်ခွင့်ကတ် သက်တမ်းတိုးခြင်း・ကိုယ်နှင့်မကွာ ဆောင်ထားခြင်း စသည့် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေအရ လိုက်နာရမည့် တာဝန်များကို မကျေပွန်ခြင်း | သတိလစ်၍ ဖြစ်သော်လည်း သက်ဆိုင်သည်၊ သို့သော် တစ်ကြိမ်တည်းဖြင့် ပယ်ဖျက်ရန် မခန့်မှန်းထား |
| အခွန်နှင့် အစိုးရသို့ ပေးဆောင်ရသော ငွေများကို တမင်မပေးဆောင်ခြင်း | ပေးဆောင်ရမည့် တာဝန်ရှိကြောင်း သိလျက်နှင့် အခွန်・လူမှုအာမခံကြေး (ကျန်းမာရေးအာမခံ・ပင်စင်) ကို တမင်မပေးဆောင်ခြင်း | ဖျားနာခြင်း・အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်ခြင်း စသည့် မတတ်သာသော အခြေအနေဆိုလျှင် မသက်ဆိုင် |
| သတ်မှတ်ထားသော ရာဇဝတ်မှုဖြင့် ထောင်ဒဏ် | ခိုးမှု・လိမ်လည်မှု・ထိခိုက်နာကျင်စေမှု စသည့် သတ်မှတ်ထားသော ရာဇဝတ်မှုဖြင့် ထောင်ဒဏ် ချမှတ်ခံရခြင်း | ပြစ်ဒဏ်ဆိုင်းငံ့ထားခြင်းလည်း ပါဝင်သည်။ ယာဉ်မတော်တဆမှု (ပေါ့ဆမှု) နှင့် ငွေဒဏ်သည် မပါဝင် |
ထို့အပြင် အောက်ပါ စနစ် 2 ခုလည်း ပေါ်ပေါက်လာသည်။
- ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲခြင်း (職権変更): ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်ခဲ့လျှင်ပင် ဂျပန်တွင် ဆက်နေရန် မသင့်လျော်သည့် ကိစ္စမှလွဲ၍ တရားရေးဝန်ကြီးက ရာထူးအာဏာဖြင့် “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ” မှလွဲ၍ အခြား နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်းသို့ ပြောင်းလဲပေးသည်
- သတင်းပို့ခြင်း (通報): နိုင်ငံတော် သို့မဟုတ် ဒေသန္တရ အစိုးရ ဝန်ထမ်းများက အလုပ်လုပ်ရင်း ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်ပုံရသော နိုင်ငံခြားသားကို သိရှိလာသည့်အခါ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီသို့ အသိပေးနိုင်သည်
လက်ရှိ ဥပဒေအရပင် အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခံရနိုင်သည်။ နေအိမ်ပြောင်းပြီးနောက် တရားဝင်အကြောင်းပြချက်မရှိဘဲ 90 ရက်အတွင်း နေထိုင်ရာ လိပ်စာအသစ်ကို အကြောင်းမကြားခြင်း၊ မမှန်သော နေထိုင်ရာ လိပ်စာကို အကြောင်းကြားခြင်း၊ လိမ်ညာမှု သို့မဟုတ် မတရားသော နည်းလမ်းဖြင့် အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် ရယူခဲ့ခြင်း တို့ ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် 1 နှစ်ကျော် အမှန်တကယ် ထောင်ဒဏ်ကျခံရခြင်း သို့မဟုတ် မူးယစ်ဆေးဝါးအမှုတွင် ပြစ်မှုထင်ရှားခြင်း စသည့် ကိစ္စများသည် ပယ်ဖျက်ခြင်းနှင့် သီးခြားဖြစ်သော “အတင်းအကျပ် ပြန်ပို့ခြင်း” (退去強制) ၏ ပစ်မှတ် ဖြစ်လာနိုင်သည်။
ထို့ပြင် “အထူး အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ” (特別永住者) သည် ဤပြင်ဆင်မှု၏ ပစ်မှတ် မဟုတ်ပါ။
(ကိုးကား: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်အကြောင်း”၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်း (လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေ ပုဒ်မ 22-4)”၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စနစ် သင့်လျော်အောင်ပြုလုပ်ခြင်း Q&A”၊ e-Gov “လမ်းညွှန်ချက် မူကြမ်းအပေါ် အကြံပြုချက် ကောက်ခံမှု ရလဒ်”)
ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်း 1: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေပါ တာဝန်များကို မလိုက်နာခြင်း (နေထိုင်ခွင့်ကတ် စသည်)
ပစ်မှတ်ဖြစ်သည်မှာ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေအရ လိုက်နာရမည့် တာဝန်များထဲမှ မလိုက်နာလျှင် ပြစ်ဒဏ်ရှိပြီး အတင်းအကျပ် ပြန်ပို့ရန် အကြောင်းရင်း မဖြစ်သေးသော တာဝန်များ ဖြစ်သည်။ အနီးစပ်ဆုံးမှာ နေထိုင်ခွင့်ကတ် (在留カード) ဆိုင်ရာ တာဝန်များ ဖြစ်သည်။
လမ်းညွှန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသော အဓိက ဥပမာများမှာ အောက်ပါ 4 ခု ဖြစ်သည်။
- နေထိုင်ခွင့်ကတ် သက်တမ်းမတိုးခြင်း・အသစ်ပြန်မထုတ်ခြင်း: သက်တမ်းကုန်သွားခြင်း သို့မဟုတ် ပျောက်ဆုံးသွားသော်လည်း သက်တမ်းတိုးခြင်း သို့မဟုတ် အသစ်ပြန်ထုတ်ပေးရန် လျှောက်ထားခြင်း မပြုခြင်း
- နေထိုင်ခွင့်ကတ် ကိုယ်နှင့်မကွာ မဆောင်ထားခြင်း・မပြခြင်း: နေထိုင်ခွင့်ကတ် ပါမလာခြင်း သို့မဟုတ် ပြရန် တောင်းဆိုခံရသော်လည်း ငြင်းဆန်ခြင်း
- အတုနေထိုင်ခွင့်ကတ်နှင့် ပတ်သက်ရန် ကြိုးစားခြင်း (မအောင်မြင်သော ကြိုးပမ်းမှု): အတုနေထိုင်ခွင့်ကတ်ကို ပြုလုပ်ရန်・အသုံးပြုရန်・ပေးအပ်ရန်・လက်ခံရန် ကြိုးစားခဲ့သော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့ခြင်း
- တရားမဝင် ဝင်ရောက်လာသူ စသည်တို့ကို ဝှက်ထားရန် ကြိုးစားခြင်း (မအောင်မြင်သော ကြိုးပမ်းမှု): တရားမဝင် ဝင်ရောက်လာသူ စသည် ဖြစ်ကြောင်း သိလျက်နှင့် ထွက်ပြေးရန် ကူညီရန် ကြိုးစားခဲ့သော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့ခြင်း
3 နှင့် 4 ကို အမှန်တကယ် အောင်မြင်စွာ ပြုလုပ်ခဲ့လျှင် အတင်းအကျပ် ပြန်ပို့ရန် အကြောင်းရင်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်း ဖြစ်သည်မှာ မအောင်မြင်သော ကြိုးပမ်းမှု ကိစ္စများ ဖြစ်သည်။
သတိလစ်၍ ဖြစ်ခဲ့လျှင် ဘာဖြစ်မလဲ? လမ်းညွှန်ချက်တွင် အချက် နှစ်ချက် ရေးထားသည်။
- တမင်မဟုတ်ဘဲ သတိမထားမိ၍ (ပေါ့ဆမှု) တာဝန်ကို ချိုးဖောက်ခဲ့လျှင်လည်း ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်
- သို့သော် သက်တမ်းတိုးရန် မေ့သွားခြင်း၊ သတိမထားမိ၍ မဆောင်ထားခြင်း ကဲ့သို့ တစ်ကြိမ်တည်း ချိုးဖောက်မှုဖြင့်သာ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်းကို ပယ်ဖျက်ရန် မခန့်မှန်းထား
ထို့ပြင် ဖျားနာခြင်း သို့မဟုတ် သဘာဝဘေးအန္တရာယ် စသည်တို့ကြောင့် တာဝန်ကို မကျေပွန်နိုင်ခဲ့သည့် “တရားဝင် အကြောင်းပြချက်” ရှိလျှင် ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် မသက်ဆိုင်ပါ။ တရားဝင် အကြောင်းပြချက် ရှိ၊ မရှိကို အခြေအနေနှင့် တာဝန်၏ အကြောင်းအရာအလိုက် တစ်ခုချင်း ဆုံးဖြတ်သည်။
ထို့ပြင် နေအိမ်ပြောင်းပြီးနောက် နေထိုင်ရာ လိပ်စာကို အကြောင်းမကြားခြင်း သို့မဟုတ် မမှန်သော နေထိုင်ရာ လိပ်စာကို အကြောင်းကြားခြင်း ကိစ္စများကို ဤပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းဖြင့် မဟုတ်ဘဲ လက်ရှိတွင်လည်း ရှိနေသော နေထိုင်ရာ လိပ်စာ အကြောင်းကြားခြင်းဆိုင်ရာ ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းဖြင့် ကိုင်တွယ်သည်။
နေထိုင်ခွင့်ကတ် သက်တမ်းတိုးခြင်းနှင့် ပျောက်ဆုံးသည့်အခါ လုပ်ငန်းစဉ်ကို နေထိုင်ခွင့်ကတ် သက်တမ်းတိုးခြင်း・လိပ်စာပြောင်းခြင်း・ပျောက်ဆုံးခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်များ တွင် ရှင်းပြထားသည်။
(ကိုးကား: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်”၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စနစ် သင့်လျော်အောင်ပြုလုပ်ခြင်း Q&A”)
ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်း 2: အခွန်・လူမှုအာမခံကြေးကို တမင်မပေးဆောင်ခြင်း
“အခွန်နှင့် အစိုးရသို့ ပေးဆောင်ရသော ငွေများ” (公租公課) ဆိုသည်မှာ အခွန်နှင့် အစိုးရ အာမခံကြေး စသည်တို့ ဖြစ်သည်။ ပြဿနာဖြစ်သည်မှာ ပေးဆောင်ရမည့် တာဝန်ရှိကြောင်း သိလျက်နှင့် တမင်မပေးဆောင်သည့် ကိစ္စများ ဖြစ်သည်။
ပါဝင်သည့်အရာ・မပါဝင်သည့်အရာ
- အခွန် (公租): ဝင်ငွေခွန်၊ နေထိုင်သူခွန်၊ ကော်ပိုရိတ်ခွန်၊ ပုံသေပိုင်ဆိုင်မှုခွန် စသည်
- အစိုးရ အာမခံကြေး စသည် (公課): အမျိုးသား ကျန်းမာရေးအာမခံ・ကျန်းမာရေးအာမခံ ကြေး၊ အမျိုးသား ပင်စင်・ဝန်ထမ်းပင်စင်အာမခံ ကြေး စသည်
- မပါဝင်: အခကြေးငွေ・အသုံးပြုခ၊ ငွေဒဏ်・စီမံခန့်ခွဲရေး ဒဏ်ကြေး၊ ယာဉ်စည်းကမ်းချိုးဖောက်မှု ဒဏ်ကြေး
မပေးဆောင်သည့် ကိစ္စသာမက ကြေညာရန် လိုအပ်ကြောင်း ရှင်းလင်းနေသော်လည်း မကြေညာဘဲ မူလပေးဆောင်ရမည့် အခွန် စသည်တို့ကို မပေးဆောင်သည့် ကိစ္စများလည်း ပါဝင်သည်။
“တမင်” ဆိုသည်မှာ? ပေးဆောင်ရမည့် တာဝန်ရှိကြောင်း သိလျက်နှင့် တမင်မပေးဆောင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ လမ်းညွှန်ချက်သည် အောက်ပါကဲ့သို့ အခြေအနေများကို ပေါင်းစပ်ကြည့်ပြီး “ပေးဆောင်လိုစိတ် မရှိကြောင်း ထင်ရှားသည့်” ကိစ္စများ သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆသည်။
- ဝင်ငွေနှင့် ရန်ပုံငွေ・ပိုင်ဆိုင်မှု အခြေအနေ
- ကျန်ငွေ၏ အကြိမ်အရေအတွက်・ပမာဏ・ကာလ၊ ပေးဆောင်မှု အခြေအနေ
- ကျန်ငွေဖြစ်လာရသည့် အကြောင်းရင်းနှင့် ထို့နောက် အလုပ်နှင့် နေထိုင်မှု အခြေအနေ
- ကိုယ်တိုင်၏ ပြောဆိုပြုမူမှု စသည်
အခြားတစ်ဖက်တွင် မတတ်သာသော အခြေအနေရှိ၍ ကိုယ်တိုင်တွင် တာဝန်ရှိသည်ဟု မဆိုနိုင်သည့် ကိစ္စများသည် မသက်ဆိုင်ပါ။
သက်ဆိုင်မည်ဟု ခန့်မှန်းထားသော ဥပမာ・မသက်ဆိုင်ဟု ခန့်မှန်းထားသော ဥပမာ
လမ်းညွှန်ချက်ပါ ဥပမာများကို အကျဉ်းချုပ်လျှင် အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
| သက်ဆိုင်မည်ဟု ခန့်မှန်းထားသော ဥပမာ | မသက်ဆိုင်ဟု ခန့်မှန်းထားသော ဥပမာ |
|---|---|
| ကြာမြင့်စွာ ကျန်ငွေထားပြီး အကြောင်းမကြားဘဲ နေအိမ်ပြောင်းခြင်း စသည်ကြောင့် ဘယ်မှာရှိမှန်း မသိရခြင်း | ဖျားနာခြင်း・သဘာဝဘေး・အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်ခြင်း စသည့် မတတ်သာသော အခြေအနေကြောင့် မပေးဆောင်နိုင်ခြင်း (စီးပွားရေး ကျဆင်းခြင်း၊ ကူးစက်ရောဂါ သို့မဟုတ် သဘာဝဘေးကြောင့် ဝင်ငွေ လျော့ကျခြင်း၊ အိမ်တွင်းအကြမ်းဖက်မှု ခံရ၍ နေထိုင်ရေး ခက်ခဲခြင်း၊ နှောင့်ယှက်မှုကြောင့် အလုပ်ထွက်ခြင်း စသည်လည်း) |
| အကြိမ်ကြိမ် တောင်းခံခြင်းနှင့် ကျန်ငွေ အတင်းအဓမ္မ ကောက်ခံခြင်း ခံရသော်လည်း ပေးဆောင်လိုစိတ် မပြခြင်း (တောင်းခံစာ ရသော်လည်း တိုင်ပင်ခြင်းပင် မပြုခြင်း) | တောင်းခံခြင်း စသည်ကို တုံ့ပြန်ပြီး ပေးဆောင်လိုစိတ် ပြကာ အရစ်ကျ ပေးဆောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ဆိုင်းငံ့ခွင့် ရထားခြင်း |
| အရစ်ကျ ပေးဆောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ဆိုင်းငံ့ခွင့်တွင် ကတိပြုထားသော နောက်ဆုံးရက်အထိ မပေးဆောင်ခြင်းကို ထပ်ခါထပ်ခါ ပြုလုပ်ခြင်း | လူနေမှုဘဝ အကာအကွယ် (生活保護) နှင့် ညီမျှသော အစီအမံ ခံယူနေခြင်း |
| အခွန်ရှောင်မှု စသည်ဖြင့် ပြစ်မှုထင်ရှားကြောင်း စီရင်ချက် ချခံရခြင်း | လစာမှ နုတ်ယူထားသော်လည်း ကုမ္ပဏီက မပေးသွင်းထားခြင်း |
| ကျန်ငွေ အတင်းအဓမ္မ ကောက်ခံခြင်းမှ လွတ်ရန် ပိုင်ဆိုင်မှုကို ဝှက်ထားခြင်း စသည့် ကောက်ခံမှုကို အဟန့်အတား ဖြစ်စေသော မတရားမှု ပြုလုပ်ခြင်း | – |
| ကုမ္ပဏီ ကိုယ်စားလှယ် စသည့် စီမံခန့်ခွဲမှုတွင် အမှန်တကယ် လွှမ်းမိုးမှုရှိသူအဖြစ် အထက်ပါ ပြုလုပ်မှုများ ပြုလုပ်ခြင်း | – |
“ဘယ်လောက်・ဘယ်နှလ ကျန်ငွေရှိလျှင် ပယ်ဖျက်” ဆိုသည့် စံနှုန်း မရှိပါ။ ကျန်ငွေ၏ ပမာဏ・ကာလ・အကြိမ်အရေအတွက်လည်း ဆုံးဖြတ်ရာတွင် အချက်အလက် ဖြစ်သော်လည်း လမ်းညွှန်ချက်က တစ်ပြေးညီ စံနှုန်း သတ်မှတ်၍ ဆုံးဖြတ်ခြင်း မဟုတ်ဟု ဆိုထားသည်။
ကုမ္ပဏီ၏ ဝန်ထမ်းရေးရာ・စီမံခန့်ခွဲသူများသို့
- လစာမှ အခွန် သို့မဟုတ် အာမခံကြေးကို နုတ်ယူထားသော်လည်း ကုမ္ပဏီက မပေးသွင်းထားသည့် ကိစ္စတွင် ဝန်ထမ်း ကိုယ်တိုင်သည် မသက်ဆိုင်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်
- အမြဲတမ်းနေထိုင်သူသည် ကုမ္ပဏီ၏ စီမံခန့်ခွဲမှု သို့မဟုတ် အုပ်ချုပ်မှုတွင် အမှန်တကယ် ပါဝင်နေပြီး ကုမ္ပဏီ၏ အခွန် သို့မဟုတ် လူမှုအာမခံကြေး ပေးဆောင်ရမည့် တာဝန်ကို သိလျက်နှင့် တမင်မပေးဆောင်သည့် ကိစ္စတွင် သက်ဆိုင်နိုင်သည်
(ကိုးကား: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်”၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စနစ် သင့်လျော်အောင်ပြုလုပ်ခြင်း Q&A”)
ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်း 3: သတ်မှတ်ထားသော ရာဇဝတ်မှုဖြင့် ထောင်ဒဏ် ချမှတ်ခံရခြင်း
ပစ်မှတ်ဖြစ်သော ရာဇဝတ်မှုများသည် သတ်မှတ်ထားသည့်အရာများသာ ဖြစ်သည်။ အားလုံးသည် တမင်ကျူးလွန်သော ရာဇဝတ်မှု (တမင်ကျူးလွန်မှု) များ ဖြစ်သည်။
လမ်းညွှန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသော ရာဇဝတ်မှုများကို နယ်ပယ်အလိုက် စုစည်းလျှင် အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
| နယ်ပယ် | အဓိက ရာဇဝတ်မှု |
|---|---|
| ပြစ်မှုဆိုင်ရာ ဥပဒေ | နေအိမ်ကျူးကျော်ဝင်ရောက်မှု၊ ငွေကြေးအတု ပြုလုပ်မှု၊ စာရွက်စာတမ်း အတုပြုလုပ်မှု・တန်ဖိုးရှိ စာချုပ်စာတမ်း အတုပြုလုပ်မှု・ငွေပေးချေရေးကတ်၏ လျှပ်စစ်သံလိုက် မှတ်တမ်းဆိုင်ရာ ပြစ်မှု・တံဆိပ်တုံး အတုပြုလုပ်မှု၊ လောင်းကစား・ထီ၊ လူသတ်မှု၊ ထိခိုက်နာကျင်စေမှု၊ ဖမ်းဆီး・ချုပ်နှောင်မှု၊ ပြန်ပေးဆွဲမှု・ဖြားယောင်းခေါ်ဆောင်မှု・လူကုန်ကူးမှု၊ ခိုးမှု・လုယက်မှု၊ လိမ်လည်မှု・ခြိမ်းခြောက်ငွေညှစ်မှု၊ ခိုးရာပါပစ္စည်း စသည်ဆိုင်ရာ ပြစ်မှု |
| အကြမ်းဖက်ပြုမူမှု စသည် ပြစ်ဒဏ်ပေးရေး ဥပဒေ | အုပ်စုလိုက် ရိုက်နှက်မှု၊ အလေ့အထအဖြစ် ထိခိုက်နာကျင်စေမှု・ရိုက်နှက်မှု စသည် (လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေ ပုဒ်မ 22-4 ပုဒ်မခွဲ 1 အပိုဒ် 9 ၏ ပြဋ္ဌာန်းချက်တွင် ခြိမ်းခြောက်မှု・ပစ္စည်းဖျက်ဆီးမှုနှင့် သက်ဆိုင်သော အပိုင်းကို ချန်လှပ်ထားသည်) |
| သူခိုး စသည် ကာကွယ်ရေး ဥပဒေ | အလေ့အထအဖြစ် အထူးခိုးမှု၊ အလေ့အထအဖြစ် ထပ်ခါထပ်ခါ ခိုးမှု စသည် |
| အထူး သော့ဖွင့်ကိရိယာ ကိုင်ဆောင်ခြင်း တားမြစ်ရေး ဥပဒေ | အထူး သော့ဖွင့်ကိရိယာကို တရားမဝင် ရောင်းချခြင်း・ပေးအပ်ခြင်း・ကိုင်ဆောင်ခြင်း၊ သတ်မှတ်ထားသော ကျူးကျော်ဝင်ရောက်ရေး ကိရိယာကို တရားမဝင် သယ်ဆောင်ခြင်း |
| မော်တော်ယာဉ်မောင်းနှင်မှုကြောင့် သေဆုံး・ဒဏ်ရာရမှု ပြစ်ဒဏ်ပေးရေး ဥပဒေ | အန္တရာယ်ရှိစွာ မောင်းနှင်၍ သေဆုံး・ဒဏ်ရာရစေမှု (ယာဉ်မောင်းလိုင်စင်မဲ့ မောင်းနှင်မှုကြောင့် ပြစ်ဒဏ်တိုးမြှင့်ခြင်း အပါအဝင်) |
| ခိုးယူခံရသော သတ်မှတ်သတ္တုပစ္စည်း စွန့်ပစ်ရောင်းချမှု ကာကွယ်ရေး ဥပဒေ | သတ်မှတ်ထားသော သတ္တုဖြတ်ကိရိယာကို ဝှက်၍ သယ်ဆောင်ခြင်း |
ဤရာဇဝတ်မှုများဖြင့် “ထောင်ဒဏ်” ချမှတ်ခံရလျှင် ပြစ်ဒဏ်ကာလ အရှည်အတို မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ သက်ဆိုင်သည်။ ပြစ်ဒဏ်ဆိုင်းငံ့ထားခြင်း (執行猶予) ပါသော ကိစ္စလည်း ပါဝင်သည်။ ထို့ပြင် 2022 ခုနှစ် (ရေးဝ 4 ခုနှစ်) ပြစ်မှုဆိုင်ရာ ဥပဒေ ပြင်ဆင်မှုမတိုင်မီက “အလုပ်ကြမ်းနှင့် ထောင်ဒဏ်” (懲役) နှင့် “အလုပ်ကြမ်းမပါသော ထောင်ဒဏ်” (禁錮) တို့လည်း ထောင်ဒဏ်တွင် ပါဝင်သည်။
မပါဝင်သည့်အရာများ
- ယာဉ်မတော်တဆမှု ဖြစ်စေ၍ “ပေါ့ဆစွာ မောင်းနှင်၍ သေဆုံး・ဒဏ်ရာရစေမှု” ဖြင့် ပြစ်ဒဏ်ခံရသည့် ကိစ္စ (တမင်ကျူးလွန်မှု မဟုတ်သောကြောင့်)
- လမ်းအသွားအလာ ဥပဒေ ချိုးဖောက်မှုဖြင့် ပြစ်ဒဏ်ခံရသည့် ကိစ္စ
- ငွေဒဏ် ကိစ္စ (ထောင်ဒဏ် မဟုတ်သောကြောင့်)
သို့သော် ဤအရာနှင့် သီးခြားဖြစ်သော စနစ်အရ အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ ဖြစ်စေကာမူ တစ်သက်တစ်ကျွန်း သို့မဟုတ် 1 နှစ်ကျော် အမှန်တကယ် ထောင်ဒဏ် ချမှတ်ခံရလျှင် ရာဇဝတ်မှု အမျိုးအစား မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ အတင်းအကျပ် ပြန်ပို့ခံရနိုင်သည်။
(ကိုးကား: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်”၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စနစ် သင့်လျော်အောင်ပြုလုပ်ခြင်း Q&A”၊ e-Gov ဥပဒေရှာဖွေရေး “လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ဒုက္ခသည် အသိအမှတ်ပြုရေး ဥပဒေ” (ရေးဝ 6 ခုနှစ် ဥပဒေအမှတ် 60 (令和6年法律第60号) ဖြင့် ပြင်ဆင်ပြီးနောက် ပုဒ်မ 22-4 ပုဒ်မခွဲ 1 အပိုဒ် 9))
ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်လျှင် ဘာဖြစ်မလဲ? ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲခြင်းနှင့် ပယ်ဖျက်ခြင်း၏ ခွဲခြားချက်
ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်ခဲ့လျှင်ပင် ချက်ချင်း ပယ်ဖျက်ပြီး ပြည်ပသို့ ထွက်ခွာစေခြင်း မဟုတ်ပါ။ လုပ်ငန်းစဉ်မှာ အောက်ပါ အဆင့် 3 ဆင့် ဖြစ်သည်။
- ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်သလား ကို စုံစမ်းစစ်ဆေးပြီးနောက် ဆုံးဖြတ်သည်
- သက်ဆိုင်ခဲ့လျှင်ပင် မူအရ တရားရေးဝန်ကြီးက ရာထူးအာဏာဖြင့် “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ” မှလွဲ၍ အခြား နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်းသို့ ပြောင်းလဲပေးသည် (ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲခြင်း)။ လမ်းညွှန်ချက်သည် ကိစ္စအားလုံးနီးပါးတွင် “ရေရှည်နေထိုင်သူ” သို့ ပြောင်းလဲခြင်းကို ခန့်မှန်းထားသည်
- “ဂျပန်တွင် ဆက်လက်နေထိုင်ရန် မသင့်လျော်” ဟု အသိအမှတ်ပြုသည့် ကိစ္စတွင်သာ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်းကို ပယ်ဖျက်သည်
ပယ်ဖျက်မလား ဆိုသည်ကို ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်လာရသည့် နောက်ခံ၊ ထိုအချိန်အထိ နေထိုင်မှု အခြေအနေ၊ နောင်တွင် နေထိုင်လိုသည့် ဆန္ဒ စသည်တို့ကို ပေါင်းစပ်၍ ဆုံးဖြတ်သည်။ လမ်းညွှန်ချက်က “ပယ်ဖျက်မည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်” ဟု ဆိုထားသော ဥပမာများကို အကျဉ်းချုပ်လျှင် အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
| ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်း | ပယ်ဖျက်မည်ဟု ခန့်မှန်းထားသော ဥပမာ |
|---|---|
| လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေပါ တာဝန်များကို မလိုက်နာခြင်း | အကြိမ်ကြိမ် လမ်းညွှန်ခံရသော်လည်း နေထိုင်ခွင့်ကတ် ကိုယ်နှင့်မကွာ ဆောင်ထားခြင်း・ပြခြင်း သို့မဟုတ် သက်တမ်းတိုးခြင်း မပြုဘဲ ပြောဆိုပြုမူမှုအရလည်း နောင်တွင် လိုက်နာလိုစိတ် မရှိဟု အသိအမှတ်ပြုခံရခြင်း / အတုနေထိုင်ခွင့်ကတ်ကို အသုံးပြုရန် ကြိုးစားခဲ့ခြင်း / တရားမဝင် ဝင်ရောက်လာသူ စသည် ဖြစ်ကြောင်း သိလျက်နှင့် ထွက်ပြေးရန် ကူညီရန် ကြိုးစားခဲ့ခြင်း |
| တမင်မပေးဆောင်ခြင်း | ပြောဆိုပြုမူမှုအရ နောင်တွင်လည်း ပေးဆောင်လိုစိတ် မရှိကြောင်း ထင်ရှားခြင်း / အခွန်・အာမခံကြေး အမျိုးမျိုး၏ ကျန်ငွေကို ထပ်ခါထပ်ခါ ဖြစ်စေပြီး နောင်တွင်လည်း ပေးဆောင်နိုင်မည့် အလားအလာ မရှိခြင်း / အခွန်ရှောင်မှု စသည်ဖြင့် ပြစ်မှုထင်ရှားခဲ့ခြင်း |
| သတ်မှတ်ထားသော ရာဇဝတ်မှုဖြင့် ထောင်ဒဏ် | ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်လိုသည့် သဘောထား တိုးလာနေသည်ဟု အသိအမှတ်ပြုခံရခြင်း (ဥပမာ: အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် ရပြီးနောက် ထောင်ဒဏ် ပြစ်မှုရာဇဝင် ရှိပြီး ထပ်မံ၍ ပစ်မှတ်ရာဇဝတ်မှုဖြင့် ထောင်ဒဏ် ချမှတ်ခံရခြင်း) |
ထို့ပြင် သတ်မှတ်ထားသော ရာဇဝတ်မှုဖြင့် ထောင်ဒဏ် ချမှတ်ခံရသော အမြဲတမ်းနေထိုင်သူကို ပြစ်ဒဏ်ဆိုင်းငံ့ထားခြင်း ပါသော်လည်းကောင်း၊ ပထမဆုံး ရာဇဝတ်မှု ဖြစ်သော်လည်းကောင်း “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ” အဖြစ် ဆက်ထားခြင်း မပြုဘဲ ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲမည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။
ပယ်ဖျက်ရန် သင့်လျော်သည့် ကိစ္စတွင်ပင် မိသားစု ဆက်ဆံရေး သို့မဟုတ် လူသားချင်း စာနာထောက်ထားမှု အထူးလိုအပ်သည့်အခါ ပယ်ဖျက်ခြင်း မပြုဘဲ ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲခြင်းလည်း ဖြစ်နိုင်သည်ဟု ဆိုထားသည်။ ထို့ပြင် ပြင်ဆင်ထားသော ဥပဒေ၏ နောက်ဆက်တွဲ ပြဋ္ဌာန်းချက်တွင် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေပါ တာဝန်များကို မလိုက်နာခြင်း・အခွန် စသည်ကို တမင်မပေးဆောင်ခြင်း ဟူသော ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းကို ကျင့်သုံးသည့်အခါ ထိုအချိန်အထိ အခွန် စသည် ပေးဆောင်မှု အခြေအနေနှင့် လက်ရှိ နေထိုင်မှု အခြေအနေ စသည်တို့ကို လုံလောက်စွာ ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည် ဟူသော ပြဋ္ဌာန်းချက် ရှိသည်။
ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲပြီးနောက် “ရေရှည်နေထိုင်သူ” စသည်၏ နေထိုင်ခွင့်ကာလ သက်တမ်းတိုး လုပ်ငန်းစဉ်အတွင်း တာဝန်များကို လိုက်နာနေသလား၊ အခွန် စသည်ကို ပေးဆောင်နေသလား ဆိုသည်ကို ဆက်လက် စစ်ဆေးသည်။ ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲပြီးနောက် အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် လိုအပ်ချက်များနှင့် ကိုက်ညီလျှင် အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့်ကို ထပ်မံ ရယူနိုင်သည်။
(ကိုးကား: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်”၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စနစ် သင့်လျော်အောင်ပြုလုပ်ခြင်း Q&A”)
လုပ်ငန်းစဉ်: သတင်းပို့ခြင်း・အချက်အလက် စုံစမ်းခြင်း・အမြင်နားထောင်ခြင်း
သတင်းပို့ခြင်းသည် မဖြစ်မနေ တာဝန် မဟုတ်ပါ။ နိုင်ငံတော်နှင့် ဒေသန္တရ အစိုးရ ဝန်ထမ်းများသည် အလုပ်လုပ်ရင်း ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်ပုံရသော နိုင်ငံခြားသားကို သိရှိလာသည့်အခါ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီသို့ သတင်းပို့ “နိုင်သည်” ဟု ဆိုထားသည်။ ဥပမာ အခွန် စသည် ကောက်ခံရာတွင် အကြိမ်ကြိမ် တောင်းခံခြင်း သို့မဟုတ် သိမ်းဆည်းခြင်း ပြုလုပ်ရင်း သိရှိလာသော အချက်အလက်များအရ “ပေးဆောင်လိုစိတ် မရှိကြောင်း ထင်ရှားသည့်” ကိစ္စနှင့် သက်ဆိုင်နိုင်သည်ဟု ယူဆသည့်အခါ ဖြစ်သည်။
- သတင်းပို့ခံရရုံဖြင့် ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ဆုံးဖြတ်ခြင်း မဟုတ်
- အခွန် စသည်ကို ပေးဆောင်ရန် အစိုးရရုံး စသည်သို့ တိုင်ပင်ရန် သွားရုံဖြင့် သတင်းပို့ခံရမည်ဟု မခန့်မှန်းထား
စုံစမ်းစစ်ဆေးခြင်းနှင့် အမြင်နားထောင်ခြင်း။ ပယ်ဖျက်ရန် စီစဉ်သည့်အခါ လူဝင်မှုစိစစ်ရေးအရာရှိ စသည်က အချက်အလက်များကို စုံစမ်းပြီး လူဝင်မှုစိစစ်ရေးအရာရှိက ကိုယ်တိုင်၏ အမြင်ကို နားထောင်သည် (အမြင်နားထောင်ခြင်း၊ 意見の聴取)။ ၎င်း၏ ရက်စွဲ・အချိန်・နေရာနှင့် ပယ်ဖျက်ရသည့် အကြောင်းရင်းဖြစ်သော အချက်အလက်များကို မူအရ ကြိုတင်၍ စာဖြင့် (အမြင်နားထောင်ခြင်း အကြောင်းကြားစာ၊ 意見聴取通知書) အသိပေးသည်။ ကိုယ်တိုင် သို့မဟုတ် ကိုယ်စားလှယ်က ထိုနေရာတွင် အမြင်ကို ပြောဆိုပြီး အထောက်အထား တင်ပြနိုင်သည်။
ပယ်ဖျက်သည့် ကိစ္စ။ ပယ်ဖျက်ခြင်းကို နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ကြောင်း အကြောင်းကြားစာ (在留資格取消通知書) ပေးပို့ခြင်းဖြင့် ပြုလုပ်သည်။ အသစ်တိုးလာသော ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းဖြင့် ပယ်ဖျက်ခံရသည့် ကိစ္စတွင် 30 ရက်ထက် မကျော်သော အတိုင်းအတာအတွင်း ပြည်ပသို့ ထွက်ခွာရန် ကာလကို သတ်မှတ်သည်။
ကျေနပ်မှု မရှိလျှင်။ ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲခြင်း သို့မဟုတ် ပယ်ဖျက်ခြင်း ဆုံးဖြတ်ချက်ကို မကျေနပ်လျှင် ဆုံးဖြတ်ချက် ပယ်ဖျက်ရေး တရားစွဲဆိုမှု စသည်ကို ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ဂျိုးဆေးရှိုရှိ (行政書士) သို့မဟုတ် ရှေ့နေ စသည့် ကျွမ်းကျင်သူနှင့် အမြန်ဆုံး တိုင်ပင်ပါ။
(ကိုးကား: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်”၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စနစ် သင့်လျော်အောင်ပြုလုပ်ခြင်း Q&A”၊ e-Gov ဥပဒေရှာဖွေရေး “လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ဒုက္ခသည် အသိအမှတ်ပြုရေး ဥပဒေ” (ရေးဝ 6 ခုနှစ် ဥပဒေအမှတ် 60 (令和6年法律第60号) ဖြင့် ပြင်ဆင်ပြီးနောက် ပုဒ်မ 22-4 ပုဒ်မခွဲ 2 မှ 7 အထိ၊ ပုဒ်မ 22-6၊ ပုဒ်မ 62-2))
မိသားစု၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ဘာဖြစ်မလဲ?
ပယ်ဖျက်ခြင်း သို့မဟုတ် ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲခြင်း၏ ပစ်မှတ်ဖြစ်သည်မှာ ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်ခဲ့သော ကိုယ်တိုင်သာ ဖြစ်သည်။ မိသားစုဝင် ဖြစ်သည်ဆိုသည့် အကြောင်းကြောင့် မိသားစု၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်းကို ပယ်ဖျက်ခြင်း သို့မဟုတ် ပြောင်းလဲခြင်း မရှိပါ။
| မိသားစု | မိသားစု၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း | သက်ရောက်မှု |
|---|---|---|
| သားသမီး | အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ | သက်ရောက်မှု မရှိ |
| သားသမီး | အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ ဇနီး/ခင်ပွန်း စသည် (永住者の配偶者等) | သက်ရောက်မှု မရှိ |
| ဇနီး/ခင်ပွန်း | အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ | သက်ရောက်မှု မရှိ |
| ဇနီး/ခင်ပွန်း | အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ ဇနီး/ခင်ပွန်း စသည် | လက်ရှိ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်းနှင့် မကိုက်ညီတော့သဖြင့် “ရေရှည်နေထိုင်သူ” စသည်သို့ ပြောင်းလဲရန် လိုအပ်သည် |
(ကိုးကား: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စနစ် သင့်လျော်အောင်ပြုလုပ်ခြင်း Q&A”)
ယခု ကျန်ငွေရှိသူ・နေထိုင်ခွင့်ကတ်အတွက် စိုးရိမ်နေသူများသို့: အာဏာမတည်မီ လုပ်နိုင်သည့်အရာများ
အာဏာမတည်မီ မပေးဆောင်ခဲ့ခြင်းကိုလည်း နောက်မှ ကြည့်ရှုနိုင်သည်။ အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် ရပြီးနောက် 2027 ခုနှစ် မတ်လ 31 ရက်အထိ ကာလအတွင်း တမင်မပေးဆောင်ခဲ့ကြောင်း အာဏာတည်ပြီးနောက် သိရှိလာသည့် ကိစ္စလည်း ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ဆိုထားသည်။ သို့သော် အာဏာမတည်မီ အချိန်တစ်ချိန်၏ အခြေအနေတစ်ခုတည်းဖြင့် ချက်ချင်း ပယ်ဖျက်ခြင်း သို့မဟုတ် ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲခြင်း ပြုလုပ်မည် မဟုတ်ဘဲ ထို့နောက် ပေးဆောင်မှု အခြေအနေကိုပါ ထည့်သွင်း၍ ဆုံးဖြတ်မည်ဟု ဆိုထားသည်။
သိမ်းဆည်းခြင်း စသည်ဖြင့် နောက်ပိုင်းတွင် ကျန်ငွေ မရှိတော့သည့် ကိစ္စတွင်ပင် ထိုအချက်တစ်ခုတည်းဖြင့် ပစ်မှတ်မှ သေချာပေါက် ဖယ်ရှားခံရမည် မဟုတ်ပါ။ သို့သော် ကျန်ငွေ မရှိတော့သည့် အချက်ကိုလည်း ထည့်သွင်း၍ ဆုံးဖြတ်သည်။
မပေးဆောင်နိုင်သည့်အခါ အမြန်ဆုံး တိုင်ပင်ပါ။ “မသက်ဆိုင်ဟု ခန့်မှန်းထားသော ဥပမာ” တွင် တောင်းခံခြင်းကို တုံ့ပြန်ပြီး ပေးဆောင်လိုစိတ် ပြကာ အရစ်ကျ ပေးဆောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ဆိုင်းငံ့ခွင့် ရထားသည့် ကိစ္စ ပါဝင်သည်။ ပေးဆောင်ရန် ခက်ခဲသည့်အခါ မြို့နယ်ရုံး (ရှိ・ခု・ချော・ဆွန်) ကောင်တာ၊ ပင်စင်ရုံး၊ အခွန်ရုံး စသည့် သက်ဆိုင်ရာ ကောင်တာများသို့ အမြန်ဆုံး တိုင်ပင်ပါ။ အသုံးပြုနိုင်သည့် စနစ်များကို ကောင်တာတစ်ခုချင်း၏ လမ်းညွှန်ချက်တွင် စစ်ဆေးပါ။
ယနေ့မှစ၍ လုပ်နိုင်သည့် စစ်ဆေးရန်စာရင်း
- နေထိုင်ခွင့်ကတ် သက်တမ်း မကုန်သေးဘူးလား (သက်တမ်းတိုးရမည့် အချိန်နှင့် နည်းလမ်းမှာ နေထိုင်ခွင့်ကတ် သက်တမ်းတိုးခြင်း・လိပ်စာပြောင်းခြင်း・ပျောက်ဆုံးခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်များ)
- နေအိမ်ပြောင်းသည့်အခါ နေထိုင်ရာ လိပ်စာကို အကြောင်းကြားခဲ့ပြီလား
- နေထိုင်သူခွန်၊ အမျိုးသား ကျန်းမာရေးအာမခံ၊ အမျိုးသား ပင်စင်တွင် မပေးဆောင်ရသေးသည့်အရာ မရှိဘူးလား
- ကုမ္ပဏီဝန်ထမ်းများသည် လစာစာရင်းတွင် အခွန်နှင့် အာမခံကြေး နုတ်ယူထားခြင်း ရှိမရှိ
- အရစ်ကျ ပေးဆောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ဆိုင်းငံ့ခွင့် ရထားသူများသည် ကတိပြုထားသော နောက်ဆုံးရက်အတိုင်း ပေးဆောင်နိုင်နေသလား
နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်းနှင့် ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်စရာ ရှိသည့်အခါ နိုင်ငံခြားသား နေထိုင်မှု ပံ့ပိုးရေး စင်တာ (FRESC) ၏ ကောင်တာတွင်လည်း တိုင်ပင်နိုင်သည်။ မိမိ၏ ကိစ္စတွင် ဘာဖြစ်မလဲ ဆိုသည်မှာ အခြေအနေအလိုက် ကွာခြားသောကြောင့် စိုးရိမ်ပါက ကျွမ်းကျင်သူနှင့် တိုင်ပင်ပါ။
(ကိုးကား: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်”၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စနစ် သင့်လျော်အောင်ပြုလုပ်ခြင်း Q&A”)
မကြာခဏ မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ
Q1. နေထိုင်ခွင့်ကတ်ကို တစ်ကြိမ် မေ့၍ မဆောင်ထားခဲ့ပါ။ ပယ်ဖျက်ခံရမလား?
သတိမထားမိ၍ မဆောင်ထားခဲ့သည့် ကိစ္စလည်း ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းနှင့် သက်ဆိုင်သည်။ သို့သော် လမ်းညွှန်ချက်က ထိုတစ်ကြိမ်တည်း ချိုးဖောက်မှုဖြင့်သာ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်းကို ပယ်ဖျက်ရန် မခန့်မှန်းထားဟု ဆိုထားသည်။
Q2. အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်၍ အမျိုးသား ပင်စင်ကို မပေးဆောင်နိုင်ပါ။ ပစ်မှတ် ဖြစ်မလား?
ဖျားနာခြင်း သို့မဟုတ် အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်ခြင်း စသည့် မတတ်သာသော အခြေအနေကြောင့် မပေးဆောင်နိုင်သည့် ကိစ္စသည် မသက်ဆိုင်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။ သို့သော် ဆုံးဖြတ်ချက်သည် အခြေအနေအလိုက် ကွာခြားသည်။ မပေးဆောင်နိုင်သည့်အခါ ဒီအတိုင်း မထားဘဲ ပင်စင်ရုံး သို့မဟုတ် မြို့နယ်ရုံး ကောင်တာသို့ အမြန်ဆုံး တိုင်ပင်ပါ။
Q3. ယာဉ်မတော်တဆမှု ဖြစ်ခဲ့သည်၊ အမြန်နှုန်းကျော်၍ ငွေဒဏ် ပေးခဲ့ရသည်။ ပစ်မှတ် ဖြစ်မလား?
ပေါ့ဆစွာ မောင်းနှင်၍ သေဆုံး・ဒဏ်ရာရစေမှု (ယာဉ်မတော်တဆမှု)၊ လမ်းအသွားအလာ ဥပဒေ ချိုးဖောက်မှု၊ ငွေဒဏ်တို့သည် သတ်မှတ်ထားသော ရာဇဝတ်မှုဆိုင်ရာ ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်း၏ ပစ်မှတ် မဟုတ်ပါ။ သို့သော် မော်တော်ယာဉ် မောင်းနှင်မှုဆိုင်ရာ ရာဇဝတ်မှု ဖြစ်စေကာမူ အန္တရာယ်ရှိစွာ မောင်းနှင်၍ သေဆုံး・ဒဏ်ရာရစေမှုဖြင့် ထောင်ဒဏ် ချမှတ်ခံရလျှင် ပစ်မှတ် ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် တစ်သက်တစ်ကျွန်း သို့မဟုတ် 1 နှစ်ကျော် အမှန်တကယ် ထောင်ဒဏ် ချမှတ်ခံရလျှင် ရာဇဝတ်မှု အမျိုးအစား မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ အတင်းအကျပ် ပြန်ပို့ခံရနိုင်သည်။
Q4. အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စံနှုန်း ပြောင်းလဲသွားသည်။ အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ ဖြစ်ပြီးသား ကျွန်ုပ်လည်း ပြန်လည်သုံးသပ်ခံရမလား?
2026 ခုနှစ် အောက်တိုဘာ 1 ရက်၏ အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် လမ်းညွှန်ချက် ပြင်ဆင်မှုသည် အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စိစစ်ရေး အတွေးအခေါ်ကို ပြောင်းလဲခြင်း ဖြစ်သည်။ အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ ဖြစ်ပြီးသားသူများကို ထိုပြင်ဆင်မှုကြောင့် ပြန်လည်သုံးသပ်ခြင်း မရှိပါ။ ပယ်ဖျက်ခြင်းသည် ဤဆောင်းပါးတွင် ရှင်းပြထားသော သီးခြားစနစ် ဖြစ်သည်။ ခွင့်ပြုချက် စံနှုန်းကို အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် လမ်းညွှန်ချက် ပြင်ဆင်မှုဖြင့် ဘာတွေ ပြောင်းလဲမလဲ? တွင် ရှင်းပြထားသည်။
Q5. “ရေရှည်နေထိုင်သူ” သို့ ပြောင်းလဲခံရလျှင် အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ ပြန်မဖြစ်နိုင်တော့ဘူးလား?
ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲပြီးနောက် အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် လိုအပ်ချက်များနှင့် ကိုက်ညီသည်ဟု အသိအမှတ်ပြုခံရလျှင် အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့်ကို ထပ်မံ ရယူနိုင်သည်။
(ကိုးကား: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်”၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စနစ် သင့်လျော်အောင်ပြုလုပ်ခြင်း Q&A”၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့်ဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက် (ရေးဝ 8 ခုနှစ် အောက်တိုဘာ 1 ရက် ပြင်ဆင်)”)
အနှစ်ချုပ်
- 2027 ခုနှစ် ဧပြီ 1 ရက်မှစ၍ အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ရန် အကြောင်းရင်းတွင် လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေပါ တာဝန်များကို မလိုက်နာခြင်း၊ အခွန်・လူမှုအာမခံကြေးကို တမင်မပေးဆောင်ခြင်း၊ သတ်မှတ်ထားသော ရာဇဝတ်မှုဖြင့် ထောင်ဒဏ် ဟူ၍ 3 ခု တိုးလာမည်။
- သက်ဆိုင်ခဲ့လျှင်ပင် ကိစ္စအများအပြားတွင် “ရေရှည်နေထိုင်သူ” စသည်သို့ ရာထူးအာဏာဖြင့် ပြောင်းလဲခြင်းကို ခန့်မှန်းထားသည်။ ပယ်ဖျက်ခံရသည်မှာ ဂျပန်တွင် နေထိုင်ရန် မသင့်လျော်ဟု အသိအမှတ်ပြုခံရသည့် ကိစ္စ ဖြစ်သည်။
- ဖျားနာခြင်း・အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်ခြင်း စသည့် မတတ်သာသော အခြေအနေကြောင့် မပေးဆောင်နိုင်သည့် ကိစ္စ သို့မဟုတ် အရစ်ကျ ပေးဆောင်ခြင်း・ဆိုင်းငံ့ခွင့် ရ၍ ပေးဆောင်နေသည့် ကိစ္စသည် မသက်ဆိုင်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။
- မိသားစု၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်းသည် မူအရ သက်ရောက်မှု မခံရပါ (ဇနီး/ခင်ပွန်းသည် “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ ဇနီး/ခင်ပွန်း စသည်” ဖြစ်လျှင် ပြောင်းလဲရန် လိုအပ်သည်)။
- ကျန်ငွေရှိသူများသည် ကောင်တာသို့ အမြန်ဆုံး သွားပါ၊ မိမိ၏ ကိစ္စတွင် မသေချာလျှင် ကျွမ်းကျင်သူနှင့် တိုင်ပင်ပါ။
ဆောင်းပါးရေးသားရာတွင် ကိုးကားခဲ့သော မူလအချက်အလက်များ
- လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်အကြောင်း”
- လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်သူ၏ နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်းဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက်” (ရေးဝ 8 ခုနှစ် အောက်တိုဘာ 1 ရက် ချမှတ်) (PDF)
- e-Gov “လမ်းညွှန်ချက် မူကြမ်းအပေါ် အကြံပြုချက် ကောက်ခံမှု ရလဒ်”
- လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “နေထိုင်ခွင့်အဆင့်အတန်း ပယ်ဖျက်ခြင်း (လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးဥပဒေ ပုဒ်မ 22-4)”
- လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် စနစ် သင့်လျော်အောင်ပြုလုပ်ခြင်း Q&A”
- လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့်ဆိုင်ရာ လမ်းညွှန်ချက် (ရေးဝ 8 ခုနှစ် အောက်တိုဘာ 1 ရက် ပြင်ဆင်)”
- လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဝန်ဆောင်မှုအေဂျင်စီ “နိုင်ငံခြားသား နေထိုင်မှု ပံ့ပိုးရေး စင်တာ (FRESC)”
- e-Gov ဥပဒေရှာဖွေရေး “လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ဒုက္ခသည် အသိအမှတ်ပြုရေး ဥပဒေ”
ဤဆောင်းပါးသည် ဂျပန်ဘာသာမူရင်းမှဘာသာပြန်ထားသော အကြောင်းအရာဖြစ်သည်။
![အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် လမ်းညွှန်ချက် ပြင်ဆင်မှုဖြင့် ဘာတွေ ပြောင်းလဲမလဲ? နှစ်စဉ်ဝင်ငွေ အဆင့်・ဂျပန်ဘာသာ B1・အသုံးပြုမည့် အချိန်ကို အဟောင်းနှင့် အသစ် နှိုင်းယှဉ်ခြင်း [2026 ခုနှစ် အောက်တိုဘာ]](https://kisaragi-office.com/immigration_journal/wp-content/uploads/2026/10/a-0005-my-v2-300x200.png)
